Përgjigjja:
Në Medhhebin tonë Hanefij, Kurbani është vaxhib për personin i cili ka mundësi të therë Kurban.
Nga kjo mund të konstatojmë se kemi dy raste:
Rasti i parë:
Pritet Kurban për prindin e vdekur i cili ka pasur mundësi të therë Kurban dhe nuk ka therë.
Rasti i dytë:
Nuk pritet Kurban për prindin e vdekur i cili nuk ka pasur mundësi të therë Kurban.
Arsyetim:
Sa i përket Rastit të parë: bazohemi në atë se: Kur një Grua, e cila kishte dashur të shkonte në haxh për nënën e saj, së cilës i kishte vdekur nëna pa e kryer haxhin, e kishte pyetur pejgamberin a.s.: “A të shkoj në haxh për të?”
Pejgamberi a.s. ka thënë: “Çfarë mendon, po të kishte nëna jote borxh, a do ta kishe kryer borxhin për të!? “Borxhi i Allahut ka prioritet që t’i kryhet”.
Pra, në këtë rast i kryhet borxhi (Vaxhib) ndaj Allahut të cilin nuk e ka kryer prindi i vdekur.
Prindi mund të ketë porositur të pritet Kurban për të para vdekjes dhe prindi i cili nuk ka porositur të pritet Kurban para vdekjes. Në të dy nënrastet pritet Kurban për të nga pasuria e tij e trashëguar, por edhe nga pasuria e fëmijës të Tij.
Nëse një prind 10 vjet e ka pasur borxh kurbanin dhe 10 vjet nuk e ka prerë Kurbanin, atëherë brenda një Bajrami të Kurbanit mund të priten 10 Kurbanë për atë prind të vdekur. Për të larë borxhin e tij dhe për ta çliruar prindin e vdekur nga borxhi të cilin nuk e ka kryer.
(Për të qenë obligim prerja e kurbanit, duhet që personi t’i ketë pasur të siguruar: ushqimin, veshmbathjen, vendstrehimin dhe sasi monetare në vlerë të NISABIT – 91 gr. ari.)
Sa i përket Rastit të dytë: Nuk pritet Kurban për prindin e vdekur i cili nuk ka pasur mundësi të therë Kurban. Kjo nga shkaku se askush nuk mund të kryejë vepër vullnetare për tjetrin, sepse ai prind i cili ka vdekur nuk e ka pasur borxh.
Si mund të veprojmë në këtë rast?
Mund të jepet sadaka për të, mund të prehet një dele edhe në ditën e Kurbanit por pritet si një dele e zakonshme pa e bërë nijet për Kurban, ose edhe mund të blihet një dele e prerë ose edhe mund të blihet mish në mishtore, por edhe mund t’i jepet sadaka (në të holla) për prindin e vdekur, por jo në emër të Kurbanit, sepse ai prind i vdekur nuk e ka pasur vaxhib (obligim) Kurbanin dhe nuk ka nevojë të çlirohet për diçka nga e cila është i çliruar.
Vërejtje: Ka dallim në mes të kurbanit dhe prerjes së deles, dhe dhënies sadaka pa e konsideruar Kurban, e cila dele mund të pritet gjatë 365 ditëve të vitit, e cila dele nuk është Kurban në kuptim të adhurimit.
–
“Më është parashtruar pyetja, po e jap përgjigjen”
Dr. Musli Vërbani
