Dr. Musli Vërbani – Hutbe me komentim të sures Jasinë

“Hutbe me komentim të sures Jasinë”

Dr. Musli Vërbani

Formati b5

Faqe: 131

Lexo dhe shkarko:

Përmbajtja:

HUTBE. 4

Kur’ani i mençur. 5

Këshilla u bën dobi besimtarëve. 16

Misioni pejgamberik dhe dëshmoria për të vërtetën. 26

Siç ndëshkon Zoti individin për shkak të mëkateve ashtu ndëshkon shoqërinë për shkak të mëkateve  47

Fakte dhe argumente për besimin në Zot. 59

Çdonjëri nga ne ka hipur në anije. 66

Si dhe kur do të ndodhë Dita e gjykimit?. 77

Gjymtyrët dëshmojnë kundër njeriut. 84

Kur’ani është për të gjallët, nuk është poezi 91

Argumenti i ringjalljes. 103

SUREJA JASINË. 115

SUREJA JASINË. 123

Dr. Musli Vërbani

HUTBE ME KOMENTIM TË SURES JASINË

(KOMENTI I SURES JASINË)

Kaçanik, 2026

Titulli:

Hutbe me komentim të sures Jasinë

Autor:

Dr. Musli Vërbani

Përgatitja kompjuterike:

Ridvan Vërbani

Kaçanik, 2026

HUTBE – 4

SUREJA JASINË – 113

SUREJA JASINË – 121

 

 

HUTBE

Kur’ani i mençur

HUTBEJA E PARË

Ajetet 1-5:

Transliterimi:

  (1) JAA SIIIIIIN. (2) VEL KUR’AANIL HAKIIM. (3) INNEKE LEMINEL MURSELIIN. (4) ‘ALAA SIRAATIN MUSTEKIIM. (5) TENZIILEL ‘AZIIZIRR-RRAHIIM.  

Përkthimi:

1. Ja, Siinë.

2. Pasha Kur’anin e mençur e të urtë.

3. Vërtet ti (Muhamed) je prej të dërguarve.

4. Je në rrugë të drejtë.

5. (ndërsa ky Kur’an) është zbritje e të Gjithëfuqishmit, Mëshiruesit.

6. për t’ia tërhequr vërejtjen popullit, të cilit baballarëve të tyre nuk u është tërhequr vërejtja, e që është shkak se ata janë në humbje(nuk dinë).

Vëllezër të nderuar!

Surja Jasin është sure mekase. Përbëhet prej tetëdhjetë e tri ajeteve.

Qëllimi i kësaj sureje është ndërtimi i parimeve të besimit.

Surja Jasin tregon:

– Për pejgamberinë e Muhamedit a.s.

– Ua përkujton njerëzve ringjalljen.

– Tregon fuqinë absolute të Allahut dhe Njëshmërinë e Tij.

– Sinjalizon ndjenjat dhe ndodhitë e ditës së gjykimit.

Surja Jasin dallohet me atë se është zemra e Kur’anit.

Surja Jasin dallohet me atë se është shërim për atë i cili e lexon. Pejgamberi a.s. ka thënë: “Çdo gjë ka zemër, ndërsa zemra e Kur’anit është Jasini”.

Pejgamberi a.s. ka thënë: “Lexoni suretul Jasin për të vdekurit tuaj”.

Po ashtu Pejgamberi a.s. ka thënë: “Tek Allahu konsiderohet sure madhështore, lexuesi i saj është i nderuar tek Allahu, në ditën e gjykimit do të ndërmjetësojë për atë i cili e lexon për më shumë raste e ajo është suretul Jasin”.

Vëllezër të nderuar!

Surja fillon me: JA dhe SIN.

Suret e Kur’anit:

– Ndonjëherë fillojnë me një shkronjë të alfabetit arab,

– Ndonjëherë me dy shkronja të alfabetit arab,

– Ndonjëherë me tri shkronja të alfabetit arab,

– Ndonjëherë me katër shkronja të alfabetit arab,

– Ndonjëherë me pesë shkronja të alfabetit arab.

“Ja” dhe “Sin” janë dy shkronjat që së bashku:

– ose janë emër prej emrave të Muhamedit a.s. duke u bazuar në thënien e Allahut të Madhërishëm: “Pa dyshim se ti je prej të dërguarve”.

– ose janë shkronja simbolizuese, prej shkronjave të gjuhës arabe, me të cilat shkronja përbëhet gjuha e tyre, për t’i sfiduar arabët që të përpilojnë një Kur’an të tillë.

Nga 114 sure, 29 sure fillojnë me shkronja të gjuhës arabe, me fjalë të tjera me shkronja simbolike.

Këto janë shkronja të gjuhës së tyre me anë të të cilave formohen fjalët.

Pas këtyre shkronjave të fillimit të sureve zakonisht përmendet drejtpërdrejt apo tërthorazi fjala “Kur’an”, “Kitab” e të ngjashme.

Të gjitha inicialet e përmendura në Kur’an së bashku përbëjnë gjysmën e alfabetit arab (14 shkronja).

Fillimi i sureve me shkronja të alfabetit është fshehtësi prej fshehtësive të Kur’anit.

Ndonjëherë edhe suret emërohen me këto shkronja, sepse këto shkronja janë të vendosura vetëm në fillim të sureve e jo në mes apo në fund, ndryshe quhen edhe shkronja të fillimit të sureve.

Allahu i Lartmadhëruar është përbetuar në këto shkronja për shkak të vlerës dhe rëndësisë së tyre që kanë në formulimin dhe shkrimin e librave të zbritur prej Allahut.

Allahu i Lartmadhëruar është përbetuar në këto shkronja për shkak se me këto shkronja shkruhen emrat e bukur të Allahut.

Nga kjo kuptohet se këto shkronja janë simbole dhe shenja të gjuhës, të cilën Allahu ia ka mësuar Ademit a.s., prej së cilës gjuhë pastaj janë degëzuar të gjitha gjuhët e botës. Dhe sikurse tërë popujt e kanë burimin prej Ademit a.s., ashtu edhe të gjitha gjuhët e kanë burimin te gjuha e Ademit a.s., të cilën gjuhë ia ka mësuar Zoti Fuqiplotë.

Vëllezër të nderuar!

Zoti i Madhërishëm betohet kur thotë:

2. Pasha Kur’anin.

(2) VEL KUR’AANIL HAKIIM.

“Vavi” është shkronjë e betimit.

Zoti i Madhërishëm betohet në Kur’anin e urtë, betohet për të vërtetën e shpalljes dhe mesazhit të të Dërguarit fisnik.

Zoti i Madhëruar betohet vetëm në një gjë të madhe e cila meriton atë betim!

Betimi i Zotit në Kur’an dhe në shkronjat e tij i dhuron të betuarës madhësinë dhe shkëlqesinë.

Betimi i Allahut të Lartësuar nuk nënkupton që edhe njeriu lejohet të betohet në to, sepse njeriut nuk i lejohet të betohet në asgjë tjetër pos Allahut, dhe se Allahu i Lartësuar betohet në diçka për të treguar rëndësinë e saj.

Pejgamberi a.s. ka thënë: “Ai që ka nevojë të betohet, le të betohet në Allahun ose le të heshtë.”

Dijetarët e kanë lejuar që të betohemi edhe në cilësitë e Zotit, shembull: “Pasha cilësitë e Allahut!”

Cilësitë e Allahut janë të shumta, gjithashtu edhe emrat e Allahut janë të shumtë dhe lejohet të betohemi duke thënë: “Pasha emrat e Allahut!”

Vëllezër të nderuar!

Lejohet të betohemi në Kur’an ngase Kur’ani është libër i shenjtë i Allahut të Lartësuar dhe çdo gjë që i përket Allahut lejohet që të betohemi në të. Dhe Kur’ani është fjalë e Zotit, e fjala e Tij është absolute dhe lejohet të betohemi në atë që është absolute.

Shembull: “Pasha Kur’anin!”.

Po ashtu lejohet të betohemi në ndonjë nga suret e Kur’anit. Shembull, të thuhet: “Pasha filan suren e Kur’anit!”

Lejohet të betohemi në ndonjë sure nga suret e Kur’anit ngase surja e Kur’anit është pjesë e librit të shenjtë të Allahut të Lartësuar dhe çdo gjë që i përket Allahut lejohet që të betohemi në të. Dhe surja e Kur’anit është fjalë e Zotit, e fjala e Tij është absolute dhe lejohet të betohemi në atë që është absolute.

Po ashtu lejohet të betohemi në ndonjë ajet. Shembull: “Pasha filan ajetin e Kur’anit!”

Lejohet të betohemi në ndonjë ajet nga ajetet e Kur’anit ngase ajeti i Kur’anit është pjesë e librit të shenjtë të Allahut të Lartësuar dhe çdo gjë që i përket Allahut lejohet që të betohemi në të. Dhe ajeti i Kur’anit është fjalë e Zotit, e fjala e Tij është absolute dhe lejohet të betohemi në atë që është absolute.

Vëllezër të nderuar!

Kur thotë Zoti i Madhërishëm:

“Pasha Kur’anin e urtë!”. Fjala “Kur’an” d.m.th. lexim, tubim, grumbullim, është quajtur me këtë emër sepse në vete ka tubuar, i ka grumbulluar ajetet, suret, urdhëresat, ndalesat, premtimet, kërcënimet etj.

Ndërsa: “Kur’ani është fjalë e Allahut të Lartmadhëruar e cila i ka zbritur pejgamberit të fundit Muhamedit a.s. për të qenë libri i fundit i zbritur prej Allahut për të gjithë njerëzimin”.

Përmbledhja e Kur’anit në mes të dy kopertinave të librit quhet Mus’haf. Prandaj Kur’an quhet ajo që lexohet e jo ajo që është e shkruar, ndërsa të shkruarit e Kur’anit në libër quhet Mus’haf.

Mus’hafi fillon me suretul-Fatiha dhe përfundon me suretun-Nas.

Fjala “I Urtë” zakonisht përdoret për njeriun, pra për njeriun e urtë dhe të mençur, mirëpo është cilësuar Kur’ani me cilësinë “I urtë” e cila përdoret për njeriun e urtë, pra për të gjallin. Kështu, atributi i jep Kur’anit cilësitë e jetës.

Kështu atributi i jep Kur’anit cilësinë e qëllimit dhe dëshirës, të cilat i takojnë të urtit.

Me një fjalë, Kur’ani ka cilësitë e të gjallit.

Atëherë kur ti ia hap zemrën dhe shpirtin Kur’anit, ai shpreh dhembshuri dhe ti i shpreh atij dhembshuri.

Sa më shumë që ia hap zemrën Kur’anit, aq më shumë do të thellohesh në fshehtësitë e tij!

Kur’ani është i urtë ngase:

– I drejtohet secilit sipas intelektit të tij.

Kur’ani është i urtë ngase:

– Ndikon në pjesën e ndjeshme të zemrës.

Kur’ani është i urtë ngase:

– I flet njeriut me ndikim të shëndoshë dhe me urtësi që përmirëson e udhëzon.

Kur’ani është i urtë ngase:

– Edukon me urtësi sipas metodës së drejtë racionale dhe psikike.

Kur’ani është i urtë ngase:

– I udhëzon njerëzit në mënyrë të drejtë e të shëndoshë.

Kur’ani është i urtë ngase:

– I cakton jetës rregullim dhe gjithashtu i lejon të gjitha aktivitetet njerëzore brenda suazave të kësaj metode të urtë.

Vëllezër të nderuar!

Zoti i Madhërishëm thotë:

3. Vërtet ti (Muhamed) je prej pejgamberëve.

(3) INNEKE LEMINEL MURSELIIN.

Numri i pejgamberëve gjatë periudhave të ndryshme patjetër duhet të ketë kaluar mijëra pejgamberë. Pra, siç thotë Allahu xh.sh. në Kur’an:

“Dhe (dërguam) të dërguar më parë që të rrëfeyem për ta, dhe të dërguar të tjerë për të cilët nuk të rrëfyem,…”

Muhamedi a.s. përmendet katër herë në tekstin e shpalljes për raste të ndryshme:

“Kurse Muhamedi është vetëm një i dërguar. Para tij ka pasur të dërguar (të tjerë të ndryshëm).” (Ali Imran, 144)

“Muhamedi nuk është i ati (i ndonjërit) prej jush, por ai është i dërguari i Zotit dhe vula e profetëve (d.m.th. vërtetuesi i pejgamberëve të mëparshëm ose pejgamberi i fundit)”. (Ahzab, 40)

Të dy këto ajete janë një dëshmi direkte historike e Muhamedit si pejgamber që vazhdon dhe përfundon mesazhin e pejgamberëve të mëparshëm të “njerëzve me libra”.

“Muhamedi është i dërguari i Zotit. Dhe ata që janë me të (besimtarë) janë të ashpër kundra mosbesuesve (të pafeve), kurse mes njëri-tjetrit janë me ndjesë.” (El-Fet’h: 29)

Pejgamberët, emrat e të cilëve përmenden në Kur’an, janë: Ademi, Idrisi, Nuhi, Hudi, Salihi, Ibrahimi, Luti, Ismaili, Is’haku, Jakubi, Jusufi, Ejubi, Dhulkifli, Musai, Haruni, Sulejmani, Davudi, Iljasi, Eljesa, Junusi, Zekerija, Jahja, Isa dhe Muhamedi a.s. Po ashtu edhe Uzejri, Llukmani dhe Dhulkarnejni a.s.

Besimtarë të nderuar!

Zoti i Madhërishëm thotë:

(Muhamedi a.s. thërret) në rrugë të drejtë.

 (4.) ‘ALAA SIRAATIN MUSTEKIIM.

Mesazhi i pejgamberit a.s. është i drejtë, shpie në rrugë të drejtë pa devijime dhe pa shtrembërime.

E vërteta në të është e qartë dhe pa kurrfarë ngatërresash e përzierjesh.

E vërteta në të është se nuk anon kah epshi e as kah interesi.

Kërkuesi e gjen me lehtësi, saktësi dhe sinqeritet.

Për shkak të drejtësisë së tij, në Kur’an nuk ka tollovi e as shmangie e as që paraqiten probleme të koncepteve.

Ky mesazh e pasqyron të vërtetën edhe në formën më të imët të saj, e pastron nga shtrembërimet.

Pastaj, Zoti i Madhërishëm thotë:

“(Ky Kur’an) është zbritje e të Gjithëfuqishmit, Mëshiruesit.”

Pak para se t’i vinte shpallja e parë, Muhamedi a.s. shihte disa ëndrra të vërteta.

Çdo gjë që shihte në ëndërr, i dilte e vërtetë. Këto ëndrra e përgatitën mirë zemrën e tij. Nga ana e Allahut, atij iu bë më e pëlqyeshme të veçohej në vetmi. Ai e merrte me vete ushqimin dhe në shpellë e kalonte muajin e Ramazanit.

Në shtëpi kthehej vetëm për të marrë ushqim. Ishte Nata e Kadrit e muajit të Ramazanit, kur ishte veçuar përsëri në shpellën e malit Hira, aty ku meleku i vahjit, Xhibrili, i solli vahjin e parë.

Nga kjo natë e Ramazanit ka filluar zbritja e Kur’anit.

Zbritja e Kur’anit ka zgjatur 23 vjet. 13 vjet në Meke dhe 10 vjet në Medine.

Për këtë edhe ka zbritur sureja Lejletul Kadr, e cila sure tregon vlerën dhe rëndësinë e kësaj nate. Zoti i Madhërishëm thotë:

“Ne e kemi zbritur Kur’anin në natën e Kadrit (të vlefshme).”

Vahji mund të jetë në dy mënyra:

Mënyra e parë: Në mënyrë të drejtpërdrejtë.

Mënyra e dytë: Nëpërmjet Melekut Xhibril.

Mënyra e parë e drejtpërdrejtë është frymëzimi dhe inspirimi nëpërmjet ëndrrave të vërteta. Kjo mënyrë e shpalljes i ka ndodhur Muhamedit a.s. para fillimit të zbritjes së Kur’anit. Muhamedi a.s. çdo ëndërr që e shihte në gjumë, i ndodhte në jetë.

Formë tjetër e drejtpërdrejtë është të folurit e Allahut me pejgamber pas perdeje. Kjo i ka ndodhur Musait a.s.

Zoti i Lartmadhëruar në Kur’an thotë: “Allahu i ka folur Musaut me fjalë”. (En-Nisa, 164)

Mënyra e dytë e vahjit është mënyra nëpërmjet Melekut Xhibril.

Xhibrili i ka ardhur Muhamedit a.s. në dy forma:

– Mënyra e parë është kur Xhibrili ia ka zbritur Kur’anin nëpërmjet të folurit të tij, e kjo Muhamedit a.s. i ka tingëlluar si formë e ziles. Që d.m.th. të dëgjuarit e Muhamedit a.s. ka kaluar në të dëgjuar të lidhjes me Melekun në formë shpirtërore.

– Mënyra e dytë është kur Xhibrili është shndërruar në formë të njeriut e pastaj i është paraqitur Muhamedit a.s.

Argument për mënyrat e vahjit kemi ajetin kuranor: “Nuk ka asnjë njeri që t’i ketë folur Allahu ndryshe, vetëm se me anën e frymëzimit, ose pas një perdeje, ose t’i dërgojë të dërguar (melek), e ai t’i shpallë me lejen e Tij atë që do Ai. Ai është më i Larti, më i Urti”. (Shura, 51)

Përfundim

Zoti i Madhërishëm thotë:

(ky Kur’an): është zbritje e të Gjithëfuqishmit, Mëshiruesit.

 (5) TENZIILEL ‘AZIIZIRR-RRAHIIM.

Aziz dhe Rrahim janë dy emra prej 99 emrave të bukur të Allahut.

Emri i bukur “Aziz” ka kuptimin: i Plotfuqishëm.

Aziz ka kuptimin se Zotin askush nuk mund ta pengojë, askush nuk mund t’ia kthejë urdhrin, çfarë të dëshirojë Allahu i Plotfuqishëm bëhet edhe nëse njerëzit nuk duan, çfarë nuk dëshiron Allahu i Plotfuqishëm nuk bëhet edhe nëse dikush do.

Emri i bukur “Rrahim” ka kuptimin: është Mëshirues ndaj robërve të Vet.

– Allahu ka krijuar krijesat me mëshirën e Vet,

– Ka dërguar të dërguar me mëshirën e Vet,

– Ka ligjësuar ligjet robërve të Vet me mëshirën e Vet,

– I ka begatuar me begati të dukshme e të padukshme me mëshirën e Vet.

– Ka rregulluar me çdo lloj rregullimi, ka mbuluar këtë dhe botën tjetër me mëshirën e Vet.

– Vetëm me mëshirën e Tij çdo gjë bëhet e mirë,

– Vetëm me mëshirën e Tij lehtësohen gjërat, arrihen synimet dhe kërkesat.

Mëshira e Zotit është mbi çdo gjë.

Mëshira e Zotit përshkruhet në shumë ajete kur’anore si në vijim:

“e mëshira ime ka përfshirë secilin send.” (A’raf, 156).

“S’ka dyshim se Allahu është shumë i butë dhe mëshirues ndaj njerëzve.” (Bekare, 143).

“Shiko pra, gjurmët e mëshirës së Allahut, se si e ngjall tokën pas vdekjes së saj, e s’ka dyshim se Ai është që do t’i ngjallë të vdekurit, se Ai për çdo send është i plotfuqishëm.” (Rum, 50).

“Ndërsa atyre që fytyrat e tyre u janë zbardhur, ata janë në mëshirën (Xhenetin).” (Ali Imran, 107).

“Ai është mëshirues i mëshiruesve”. (Jusuf 64, 92).

Mëshira e Zotit përshkruhet në shumë hadithe si në vijim:

“Ti je xheneti im, mëshiroj me ty atë që dua nga robërit e Mi”.

“Allahu është më i mëshirshëm me robërit e Vet sesa nëna ndaj fëmijës së saj”.

“Allahu ka shkruar libër mbi arshin e Vet se Mëshira ime tejkalon hidhërimin Tim”.

Këshilla u bën dobi besimtarëve

HUTBEJA E DYTË

Ajetet 6-12:

Transliterimi:

  (6) LITUNDHIRE KAVMEN MAA UNDHIRE AABAAAAUHUM FEHUM GAAFILUUN. (7) LEKAD HAKKAL KAVLU ‘ALAA EKTHERIHIM FEHUM LAA JUËMINUUN.  (8) INNAA XHE’ALNAA FII EANAAKIHIM EGLAALEN FEHIJE ILEL EDHKAANI FEHUM MUKMEHUUN. (9) VE XHE’ALNAA MIN BEJNI EJDIIHIM SEDDEN VE MIN HALFIHIM SEDDEN FE EGSHEJNAAHUM FEHUM LAA JUBSIRUUN. (10) VE SEVAAAAUN ‘ALEJHIM E ENDHERTEHUM EM LEM TUNDHIRHUM LAA JUËMINUUN. (11) INNEMAA TUNDHIRU MENITTEBE’ADH-DHIKRE VE HASHIJERR-RRAHMAANE BIL GAJBI FEBESHSHIRHU BIMEGFIRETIN VE EXHRIN KERIIM. (12) INNAA NEHNU NUHJIL MEVTAA VE NEKTUBU MAA KADDEMUU VE AATHAAREHUM VE KUL-LE SHEJ-IN EHSAJNAAHU FII IMAAMIN MUBIIN.  

Përkthimi:

6. për t’ia tërhequr vërejtjen popullit, të cilit baballarëve të tyre nuk u është tërhequr vërejtja, e që është shkak se ata janë në humbje (nuk dinë).

7. Është realizuar thënia (premtimi) ndaj shumicës së tyre, për këtë arsye ata nuk besojnë.

8. Ne u kemi vendosur pranga në qafët e tyre, e ata (pranga) i shtrëngojnë deri në nofullat e tyre, andaj ata (nuk shohin) i kanë  kokat lartë.

9. Ne kemi vendosur pengesë para tyre, dhe pengesë pas tyre, dhe ua kemi mbuluar sytë, për këtë arsye ata nuk shohin.

10. E njëjtë është për ta, ua tërhoqe vërejtjen, apo nuk ua tërhoqe vërejtjen, (prapë se prapë) ata nuk besojnë.

11. Vërtet, ti ia tërheq vërejtjen atij që e pason këshillën (Kur’anin) dhe i frikohet Mëshiruesit, pa e parë (e beson të fshehtën dhe të padukshmen) andaj, përgëzoje atë, se për mëkate falet, dhe (përgëzoje) për shpërblim të madh.

12. Vërtetë, Ne i ngjallim të vdekurit, po ashtu i shkruajmë atë që kanë vepruar, dhe çdo gjurmë (shenjë, lëvizje) të tyre, dhe çdo gjë është llogaritur në Librin e qartë (dhe të sigurt).

Një ditë prej ditëve idhujtarët mekas janë ngritur që ta ndëshkojnë Muhamedin a.s.

Kur, papritmas e shohin se:

– Duart e tyre lidheshin për qafat e tyre.

– Pastaj edhe u mbylleshin sytë e tyre dhe nuk shihnin.

– Pastaj kanë shkuar te Pejgamberi a.s. dhe i kanë thënë: “O Muhamed, lute Zotin që të ketë mëshirë për ta”.

Pejgamberi është lutur dhe janë çliruar nga ajo e keqe.

Për këtë arsye kanë zbritur ajetet “Jasin, Pasha Kur’anin e urtë”, deri te fundi i ajetit: “nuk besojnë”. Nga ajo turmë njerëzish nuk ka besuar asnjëri prej tyre.

Vëllezër të nderuar!

Populli mekas ishte pasardhës i Ismailit, pas të cilit nuk kishte ardhur ndonjë pejgamber. Pastaj Zoti e kishte dërguar Muhamedin a.s. pejgamber.

Paralajmërimi mund t’i zgjojë mospërfillësit dhe të përgjumurit, të cilëve nuk u ka ardhur paralajmërues, as atyre e as të parëve të tyre.

6. për t’ia tërhequr vërejtjen popullit, baballarëve të të cilëve nuk u është tërhequr vërejtja, e që është shkak se ata janë në humbje (nuk dinë).

(6) LITUNDHIRE KAVMEN MAA UNDHIRE AABAAAAUHUM FEHUM GAAFILUUN.

Pastaj, Zoti i Madhërishëm thotë:

7. Është realizuar thënia (premtimi) ndaj shumicës së tyre, për këtë arsye ata nuk besojnë.

8. Ne u kemi vendosur pranga në qafat e tyre, e ata (prangat) i shtrëngojnë deri në nofullat e tyre, andaj ata (nuk shohin) i kanë kokat lart.

 (7) LEKAD HAKKAL KAVLU ‘ALAA EKTHERIHIM FEHUM LAA JUËMINUUN. 

(8) INNAA XHE’ALNAA FII EANAAKIHIM EGLAALEN FEHIJE ILEL EDHKAANI FEHUM MUKMEHUUN.

Pejgamberi a.s. lexonte Kur’an në sexhde, dhe lexonte me zë Kur’anin. Leximi i Kur’anit i mundonte kurejshitët.

Kur kanë zbritur këto ajete, shumica e banorëve të Mekës do të duhej të dënoheshin, por ja që çështja e tyre ka qenë e regjistruar në “Levhi Mahfudh” se ata nuk besojnë në Kur’anin dhe as në Pejgamberin a.s. Pra, Allahu e ka ditur se ata do të vdesin pabesimtarë.

Insistimi i idhujtarëve në pabesim i përgjason atij i cili është lidhur me pranga në qafë dhe as nuk mund të bëjë asgjë e as nuk mund të shohë asgjë.

Çështja është se: Allahu ka bërë që ata t’i kenë duart e tyre të lidhura në qafat e tyre me pranga, gjë që ato pranga i pengojnë të veprojnë diçka dhe kokat e tyre i kanë të ngritura lart, ndërsa shikimin e kanë poshtë, nënkupton se ata janë të lidhur me pranga në qafë dhe nuk mund të shikojnë të vërtetën, shikimet e tyre nuk mund të shohin asgjë.

Fjala: “Eglalen” ka kuptimin e hallkave të zinxhirit të cilat lidhen me pranga në qafë.

Fjala: “Mukmehun” ka kuptimin e atij i cili ka frerë në sy dhe është i lidhur.

Vëllezër të nderuar!

Ukreme ishte njëri prej idhujtarëve të Mekës.

Në një rast Ukreme ka thënë: Po ta shoh Muhamedin, do ta sulmoj.

Atij i thoshin: Ja ku e ke Muhamedin!

Ai pyeste: Ku është ai?, Ku është ai?.

Nuk shihte, atëherë ka zbritur ajeti:

“Ne kemi vënë edhe para tyre pengesë e edhe prapa tyre pengesë dhe ua kemi mbuluar sytë, prandaj ata nuk shohin.” (Jasin, 9)

 (9) VE XHE’ALNAA MIN BEJNI EJDIIHIM SEDDEN VE MIN HALFIHIM SEDDEN FE EGSHEJNAAHUM FEHUM LAA JUBSIRUUN.

Ka mendim se ajeti: Ne kemi vendosur pengesë para tyre, dhe pengesë pas tyre: është metaforë në kuptimin që Allahu i ka penguar që të mos shohin rreth vetes së tyre dhe në mes tyre me të. Kjo sepse kur e ka përmendur Allahu se “ata nuk do të besojnë”, kjo ka qenë në diturinë e Allahut të përhershme pa fillim. Kështu ata janë të penguar. Ata janë të padëgjueshëm sikurse ai i cili ka frerë në sy dhe është i lidhur. Pra i gjasojnë të humburve.

Ata me kryelartësinë e tyre për të mos i shikuar ajetet dhe argumentet e Allahut janë bërë sikurse të ishte vendosur para tyre ndonjë pengesë, e cila i mbulon para dhe mbrapa, kështu që nuk shohin asgjë, sepse pengesa i pengon, ata as nuk mund të përfitojnë nga e mira e as nuk mund të udhëzohen.

Besimtarë të nderuar!

Zoti i Madhërishëm i ka thënë Muhamedit a.s.:

10. E njëjtë është për ta, ua tërhoqe vërejtjen, apo nuk ua tërhoqe vërejtjen, (prapëseprapë) ata nuk besojnë.

(10) VE SEVAAAAUN ‘ALEJHIM E ENDHERTEHUM EM LEM TUNDHIRHUM LAA JUËMINUUN.

O Pejgamber, rezultat i këtyre të lidhurve me fre është se:

– Si i qortove, si nuk i qortove, ata nuk besojnë.

– Si ua tërhoqe vërejtjen, si nuk ua tërhoqe vërejtjen, ata nuk besojnë.

– Si i këshillove, si nuk i këshillove, ata nuk besojnë.

Atyre nuk u bën dobi as këshilla, as qortimi.

Atyre nuk u bën dobi as qortimi, as vërejtja.

O besimtarë!

Ka njerëz:

– Si i këshillove, si nuk i këshillove, ata nuk besojnë.

Atyre nuk u bën dobi as këshilla, as qortimi.

Atyre nuk u bën dobi as qortimi, as vërejtja.

Kur’ani mbështetet në argumente e fakte. Kur’ani vetë është argument të cilit s’mund t’i kundërvihet asnjë njeri!

Vendimi i Zotit për ta ka marrë fund në bazë të njohjes së natyrës së zemrave të tyre, në të cilat nuk depërton besimi, nuk ndikon vërejtja në zemrën e atij që nuk e pranon besimin, ngase në mes saj dhe besimit ka pengesa.

Ata nuk interesohen për të mësuar të drejtën dhe ligjin e Allahut.

Vëllezër të nderuar!

Pastaj, Zoti i Madhërishëm i ka thënë Pejgamberit a.s.:

11. Vërtet, ti ia tërheq vërejtjen atij që e pason këshillën (Kur’anin) dhe i frikësohet Mëshiruesit, pa e parë (e beson të fshehtën dhe të padukshmen).

(11) INNEMAA TUNDHIRU MENITTEBE’ADH-DHIKRE VE HASHIJERR-RRAHMAANE BIL GAJBI

Këshilla e Pejgamberit a.s. është:

– Për pabesimtarët dhe

– Për besimtarët.

Pabesimtarët nuk i kanë pranuar dhe nuk i pranojnë këshillat e Pejgamberit a.s.

Besimtarët i kanë pranuar, i pranojnë dhe i zbatojnë këshillat e Pejgamberit a.s.

Këshilla ka kuptim të përgjithshëm, mirëpo është përcaktuar vetëm për atë që e përvetëson Kur’anin dhe frikësohet nga Mëshiruesi.

Tërheqja e vërejtjes nuk krijon zemra, por e zgjon zemrën e gjallë.

Tërheqja e vërejtjes është për zemrën e cila është përgatitur për të pranuar këshillën dhe për të marrë mësim.

Po ashtu vlen edhe për ty, o besimtar. Po ashtu vlen edhe për ju, besimtarë.

Këshillat tua i pranojnë besimtarët. Këshillat tuaja i pranojnë besimtarët.

Besimtarët janë ata të cilët i pranojnë këshillat tuaja, të cilat këshilla i mësoni nga fjala e Zotit dhe nga porositë e Muhamedit a.s.

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

11. andaj, përgëzoje atë se për mëkate falet, dhe (përgëzoje) për shpërblim të madh.

FEBESHSHIRHU BIMEGFIRETIN VE EXHRIN KERIIM.

Fjala “Exhrin kerim” ka kuptimin e shpërblimit të mirë, shpërblimit fisnik.

Këshilla ndikon pozitivisht tek ai i cili i frikësohet Allahut.

Njeriu i cili i frikësohet Zotit meriton t’i falen gabimet.

Njeriu i devotshëm meriton shpërblim: “Pra përgëzoje atë për falje dhe shpërblim të mirë.”

Kështu pra, o Muhamed, këshilla jote u bën dobi atyre që besojnë në Kur’anin Famëlartë, të cilët pasojnë dispozitat dhe ligjet e tij, dhe frikësohen nga dënimi i Allahut para se të dënohen dhe para se të takohen me Allahun.

Këta përgëzoji me falje të gabimeve dhe për shpërblime të mira për veprat e tyre, e ai shpërblim është Xheneti.

Besimtarë të nderuar!

Ngjallja e të vdekurve është një ndër çështjet të cilat kanë shkaktuar diskutime të shumta.

Një prej specifikave të suretul Jasin është se tregon për ringjalljen e të vdekurve nga varret.

12. Vërtet, Ne i ngjallim të vdekurit.

INNAA NEHNU NUHJIL MEVTAA

Allahu i Madhëruar i ngjall të vdekurit.

Në suretul Jasin çështja e Ringjalljes përmendet:

– Në fillim të Jasinit,

– Në mes të Jasinit dhe

– Në fund të Jasinit.

Në fillim të Jasinit thuhet: “Vërtet, Ne i ngjallim të vdekurit…”

Në mes të Jasinit tregohet nëpërmjet tregimit të banorëve të fshatit për atë që i ka ndodhur besimtarit. Po ashtu në mes të suretul Jasin thuhet kështu: “Dhe thoshin: ‘Po qe se jeni të vërtetë, kur do të jetë ai premtim?’ (Allahu u përgjigjet) Nuk janë duke pritur tjetër vetëm se një britmë që i rrëmben ata kur janë duke u zënë mes vete. E nuk do të mund të lënë as porosi, as të kthehen te familjet e tyre”.

Në fund të Jasinit kjo çështje theksohet në mënyrë dialogu: “Ai na solli Neve shembull, e harroi krijimin e vet e tha: ‘Kush i ngjall eshtrat duke qenë ata të kalbur?’ Thuaji: ‘I ngjall Ai që i krijoi për herë të parë, e Ai është shumë i dijshëm për çdo krijim’.”

Çështja e ringjalljes, e cila ka të bëjë me besimin dhe parimet e tij, përsëritet në suret mekase.

Çështja e ringjalljes përmendet çdoherë nga një kënd i posaçëm dhe nga një ngjarje e posaçme, si dhe përmban udhëzime.

Besimtarë të nderuar!

Benu Selmete ishte një besimtar i devotshëm.

Ai falte namazin rregullisht në xhami.

Ai banonte në periferi të Medinës, pra vendbanimi i tij ishte larg xhamisë së Medinës. Për këtë arsye kanë dashur ta transferojnë afër xhamisë. Pastaj i është thënë: “O Benu Selmete, nga çdo udhëtim nga shtëpitë tuaja, regjistrohen edhe gjurmët tuaja”.

Kështu është zbritur ajeti ku Zoti i Madhërishëm thotë:

12. “i shkruajmë ato që kanë vepruar, dhe çdo gjurmë (shenjë, lëvizje) të tyre.

VE NEKTUBU MAA KADDEMUU VE AATHAAREHUM

Pas kësaj nuk e kanë transferuar afër xhamisë, por ka vazhduar të banojë në periferi të Medinës.

Në çdo udhëtim nga shtëpitë tuaja regjistrohen edhe gjurmët tuaja.

Ajeti në fjalë ka kuptim konkret dhe abstrakt:

– Në aspektin konkret ka për qëllim gjurmët e shkuarjes në xhami.

– Në aspektin abstrakt ka për qëllim çdo gjurmë të cilën e lë njeriu pas vetes së tij për çdo gjë, pra në mënyrë të përgjithshme.

Çdo vepër e tyre dhe çdo gjurmë e veprave regjistrohet e numërohet pa kaluar e harruar gjë.

Allahu i regjistron veprat e tyre, numëron dhe konfirmon çdo gjë.

Pastaj, në botën tjetër, në ditën e gjykimit fillon prezantimi në mënyrë rrëfyese që ndikon në zemër, ngase rrëfen për qëndrimet e përgënjeshtrimit dhe besimit, si dhe për shpërblimet e dënimet që prezantohen sikur të ishin në formë të dukshme.

Përfundim

Zoti i Madhërishëm thotë:

12. “dhe çdo gjë kemi regjistruar në librin e ruajtur (LevhiMahfudh)”.

VE KUL-LE SHEJ-IN EHSAJNAAHU FII IMAAMIN MUBIIN.

Çdo gjurmë e veprave regjistrohet e numërohet pa kaluar e harruar gjë.

Çdo vepër regjistrohet e numërohet pa kaluar e harruar gjë.

Çdo gjë numërohet pa kaluar e harruar gjë.

Zoti i regjistron veprat e njerëzve.

Zoti numëron dhe konfirmon çdo gjë.

Prezanton në mënyrë rrëfyese për qëndrimet e përgënjeshtrimit dhe besimit.

Prezanton për shpërblimet sikur të ishin në formë të dukshme.

Prezanton për dënimet sikur të ishin në formë të dukshme.

“Kur Zoti i Lartmadhëruar e ka krijuar lapsin, i ka thënë: Shkruaj!

Lapsi i ka thënë: Çfarë të shkruaj, o Zoti im?

Zoti i ka thënë: Shkruaj për çdo krijesë dhe për çdo ekzistencë! Dhe është shkruar çdo gjë prej atij momenti e deri në ditën e Kijametit”.

Imamim mubin: është fjala për Librin e ruajtur, me fjalë të tjera LevhiMahfudh.

LevhiMahfudh: është pllaka përkujtimore, Regjistri i veprave dhe i çdo gjëje të universit dhe i çështjeve të tjera.

LevhiMahfudh: është dituri e përhershme e Allahut, i cili di çdo gjë. Quhet libri me të cilin Zoti i Lartmadhëruar ka shkruar të gjitha çështjet, gjithë imtësitë dhe në të cilin çdo gjë është e ka përkufizuar me saktësi të plotë. Zoti i Lartmadhëruar ka ditur, di dhe do të dijë gjithçka.

Këtë e tregon ky ajet kur’anor: “është shënuar në libër (LEVHI MAHFUDH). Vërtet ajo për Allahun është shumë e lehtë. A nuk e ke ditur se Allahu di çka ekziston në qiell e në tokë, e tërë kjo është e…”. (El Haxh, 70)

Zoti i Lartmadhëruar na ka urdhëruar që të pajtohemi dhe të qetësohemi me këtë në ajetin fisnik: “Thuaj: Ne nuk na godet asgjë tjetër, përveç çka na është caktuar nga Allahu; Ai është ndihmëtar yni. Prandaj, vetëm Allahut le t’i mbështeten besimtarët”. (Et-Tevbe, 51)

Në hadith, Pejgamberi a.s. ka thënë:

“Me të vërtetë Allahu e ka krijuar Pllakën e ruajtur mirë (LevhiMahfudh) prej margaritarit të bardhë, faqet e saj janë prej rubinit të kuq, pena e saj është dritë…”

Misioni pejgamberik dhe dëshmoria për të vërtetën

HUTBEJA E TRETË

Ajetet 13-27

Transliterimi:

(13) Vedrib lehum methelen es-haabel karjeti idh xhaaaaehel murseluun. (14) Idh erselnaa ilejhimuthnejni fekedh-dhebuuhumaa fe’az-zeznaa bi thaalithin fekaaluu innaa ilejkum murseluun. (15) Kaaluu maa entum il-la besherun mithlunaa ve maa enzelerr-rrahmaanu min shej-in in entum il-laa tekdhibuun. (16 )Kaaluu rabbunaa jealemu inna ilejkum lemurseluun. (17) Ve maa ‘alejnaa il-lel belaagul mubiin. (18) Kaaluu innaa tetajjernaa bikum le in lem tentehuu lenerxhumennekum ve lejemes-sennekum minnaa ‘adhaabun eliim. (19) Kaaluu taaaairukum me’akum e in dhukkirtum bel entum kavmun musrifuun. (20) Ve xhaaaae min eksal mediineti rexhulun jes’aa kaale jaa kavmit-tebi’ul murseliin. (21) Ittebi’uu men la jes’elukum exhren ve hum muhteduun. (22) Ve maa lije laa eabudul-ledhii fetarenii ve ilejhi turxhe’uun. (23) E ettehidhu min duunihii aaliheten in juridnirr-rrahmaanu bidurr-rrin laa tugni ‘annii shefaa’atuhum shej-en ve laa junkidhuun.  (24) Innii idhen lefii dalaalin mubiin. (25) Innii aamentu birabbikum fesme’uun. (26) Kiiled-hulil xhennete kaale jaa lejte kavmii jealemuun. (27) Bima gaferelii rabbii vexhe’alenii minel mukremiin.

Përkthimi: 

13. Tregoju (sjellja) atyre shembullin e banorëve të një fshati kur ju kanë ardhur atyre pejgamberët.

14. Atëherë kur, u dërguam atyre dy pejgamber, dhe që të dy i përgënjeshtruan, dhe Ne i përforcuam me të tretin (pejgamber) dhe u thanë atyre: Vërtetë ne jemi të dërguar për tek ju!.

15. Ata thanë: Ju nuk jeni asgjë tjetër pos njerëz si ne dhe i Gjithëmëshirshmi nuk ka zbritur asgjë, vërtetë ju po gënjeni.

16 Thanë: Zoti ynë është Ai i cili e di se ne jemi pejgamberë për tek ju.

17. detyra jonë është që vetëm t’u kumtojmë qartë.

18. (Fshatarët) Thanë: Ne mendojmë se jeni kob i zi për ne, nëse nuk e ndërpritni (misionin), ne do t’ju gurëzojmë, dhe do t’ju kaplojë nga ne dënim i dhimbshëm.

19. (Të dërguarit) u thanë: Kobi i zi është në vet ju, ne vetëm se po ju përkujtojmë, ju po na kërcënoni?! pa dyshim se ju qenkeni popull i shfrenuar.

20. Dhe (në atë moment) vjen nga skaji i qytetit një njeri me nxitim, dhe u tha: O populli im, dëgjoni dhe pasoni të dërguarit.

21. Dëgjojeni atë që nuk kërkon nga ju asnjë shpërblim, dhe (ta dini) ata janë udhëzues.

22. E ç’kam unë që të mos adhuroj Atë (Allahun) që më krijoi dhe te Ai do të ktheheni.

23. A të adhuroj zota tjerë pos Atij (Allahut) se, po qe se dëshiron i Gjithëmëshirshmi do të më shkaktoj ndonjë të keqe, e ndërmjetësimi i tyre nuk do të vlejë asgjë, as nuk mund të më shpëtojnë.

24. Atëherë do të isha në humbje të sigurt.

25. (O të dërguar) Vërtetë unë i kam besuar Zotit tuaj, (O ju njerëz) pra dëgjoni dhe pasoni edhe ju.

26. (ata e vranë) e atij iu tha: Hyr në Xhenet. Ai tha: Ah, mjerë për popullin tim, sikur ta dinte (se unë jam në Xhenet).

27. se si më fali Zoti im dhe më bëri prej të nderuarve.   

Falënderojmë Allahun, i Cili i ka bërë tregimet ushqim të mendjes dhe shpirtit.

Përshëndetjet dhe selamet qofshin për Pejgamberin a.s., për familjen e tij, shokët e tij të mirë e të pastër dhe për ata të cilët i pasojnë ata deri në Ditën e Gjykimit. 

Mendja dhe shpirti ushqehen siç ushqehen trupat, mbushen siç mbushen trupat, forcohen siç forcohet hekuri.

Mendjet mbushen siç mbushen trupat, kërkoni ushqimin e mendjes në urtësi.

Për këtë arsye, patjetër duhet mësuar kuriozitete dhe ngjarje interesante me urtësi, por, kuptohet, ato tregime duhet të jenë tregime të vërteta e jo imagjinare.

Tregimet janë ushtri prej ushtrive të Allahut të Madhërishëm. Ai me këto forcon zemrat e besimtarëve.

“Të gjitha këto që t’i tregojmë ty nga lajmet e pejgamberëve, janë që të forcojnë zemrën tënde.” 

Në suren Jasin, Allahu tregon për situatën e pabesimtarëve të cilët insistojnë në pabesim, e paraqet me shembullin e një vendi i cili kishte përgënjeshtruar pejgamberët.

Allahu tregon për situatën e kurejshitëve të cilët insistonin në pabesim me shembullin e një vendi i cili kishte përgënjeshtruar pejgamberët, të cilët Allahu i kishte shkatërruar vetëm me një zë.

Në Kur’an janë paraqitur shembuj të njerëzve, siç janë njerëzit kokëfortë që e kundërshtojnë të vërtetën.

Kur’ani tregon shembuj për të marrë mësim, për të marrë këshillë.

Kur’ani tregon shembuj për t’u ndikuar nga historitë e të tjerëve.

“Kështu i sjell shembujt Allahu.” (Er-Ra’d, 17)

Vëllezër të nderuar!

Zoti i Lartëmadhërishëm ka dërguar 124.000 pejgamberë. Nga të gjithë pejgamberët disa prej tyre përmenden me emra në Kur’an e disa prej tyre nuk përmenden.

Në Kur’an përmenden 28 pejgamberë.

Përpos këtyre pejgamberëve me emër, Kur’ani tregon edhe për pejgamberë pa emër, e prej pejgamberëve pa emër tregon ngjarjen e tre pejgamberëve.

Në suren Jasin, Kur’ani tregon:

  • Për një fshat të papërcaktuar;
  • Për një qytet të papërcaktuar;
  • Për një shtet të papërcaktuar;
  • Për një kontinent të papërcaktuar;
  • Për një civilizim e shekull të papërcaktuar, etj.

Mostregimi i emrit të fshatit në Kur’an është argument se emrat e pejgamberëve nuk kanë ndikim të madh në këtë tregim.

Zoti i Madhërishëm thotë:

13. “Tregoju (sillu) atyre shembullin e banorëve të një fshati kur u kanë ardhur atyre pejgamberët.”

(13) Vedrib lehum methelen es-haabel karjeti idh xhaaaaehel murseluun.

Një pjesë e havarijunëve (shokëve të Isait a.s.), të cilët i kishte dërguar Isai a.s. në atë vend, pra në Antakij, para se të ngrihej në qiell dhe para kryqëzimit të tij (i cili mendim se është kryqëzuar është i dyshimtë dhe i pavërtetë).

Ata të dërguar ishin shokë të Isait a.s., pra havarijunë.

Fillimisht, numri i të deleguarve të cilët i ka dërguar Isai a.s. ka qenë dy të deleguar, mirëpo ata banorë e kanë përgënjeshtruar mesazhin e tyre.

Kur janë përgënjeshtruar dy pejgamberët, Allahu i ka përforcuar me të dërguarin e tretë, kështu që janë bërë tre thirrës.

Në hyrje të qytetit, i cili paramendohet të jetë Antakija, pejgamberët kishin takuar një njeri në periferi të qytetit.

Ka mendime se ai njeri ishte Habib Nexhari, i cili ishte zdrukthëtar.

Ka mendime se ai njeri ishte Iljasini, i cili ishte zdrukthëtar.

Ka mendime se ai njeri ishte Jasini, i cili ishte zdrukthëtar.

Habib Nexhari i ka pyetur:

Për ftesën tuaj që po e bëni ju, a po kërkoni shpërblim?

Për ftesën tuaj që po e bëni ju, a po kërkoni para?

Për ftesën tuaj që po e bëni ju, a po kërkoni pozitë?

Ata i kanë thënë: Jo! Ne nuk kërkojmë asgjë nga këto.

Ky njeri i kishte besuar shpalljes së Muhamedit a.s. gjashtëqind vjet para se t’i vinte shpallja, ashtu siç kishte besuar Vereka bin Neufeli.

Ky ishte njeriu të cilin Pejgamberi a.s. e kishte quajtur pronari Jasin, zotëria i Jasinit.

Tre pejgamberët, kur kanë shkuar te vendi Antakij, banorëve të fshatit Antakij u kanë thënë: “Ne jemi dërguar te ju nga Zoti juaj, i cili ju ka krijuar që të adhuroni vetëm Zotin Një dhe që të hiqni dorë nga adhurimi i idhujve.”

Ata pejgamberë paraqitnin argumente para banorëve, prej tyre një njeri kishte besuar dhe ai njeri shkon në aktivitet për t’u besuar të dërguarve.

Vëllezër të nderuar!

Zoti i Madhërishëm thotë:

14. “Atëherë kur u dërguam atyre dy pejgamberë dhe që të dy i përgënjeshtruan, dhe Ne i përforcuam me të tretin (pejgamber) dhe u thanë atyre: Vërtet, ne jemi të dërguar te ju!”

(14) Idh erselnaa ilejhimuthnejni fekedh-dhebuuhumaa

fe’az-zeznaa bi thaalithin fekaaluu innaa ilejkum murseluun.

Të dërguarit në Islam janë njerëz të rëndomtë, të graduar me gradën e të dërguarit të Zotit.

Të gjithë të dërguarit janë të nxjerrë nga populli në të cilin janë dërguar, pra të dërguarit janë njerëz nga mesi i shoqërisë tek e cila janë dërguar, përveç Muhamedit a.s., i cili është i dërguari i të gjithë njerëzimit.

Të dërguarit nuk gjykojnë në bazë të mendimit të tyre, por nga frymëzimi i Zotit.

Të dërguarit shpallin atë që i ka urdhëruar Zoti.

Të dërguarit nuk veprojnë nga hamendja e tyre.

Kur’ani tregon për dy apo për tre pejgamberë të papërcaktuar, të cilët përfaqësojnë pejgamberët në përgjithësi.

Mostregimi i emrit të pejgamberëve në Kur’an është argument se emrat e pejgamberëve nuk kanë ndikim të madh në këtë tregim.

Vëllezër të nderuar!

Përderisa populli përbëhet prej njerëzve, atëherë patjetër që edhe pejgamberi i tyre të jetë njeri.

Njerëzit ndaj pejgamberëve kanë qëndrime të ndryshme:

  • Mendim të mirë, dhe
  • Mendim të keq.

Zoti i Madhërishëm thotë:

15. “Ata thanë: Ju nuk jeni asgjë tjetër pos njerëz si ne dhe i Gjithëmëshirshmi nuk ka zbritur asgjë, vërtet ju po gënjeni.”

(15) Kaaluu maa entum il-la besherun mithlunaa ve maa enzelerr-rrahmaanu min shej-in in entum il-laa tekdhibuun.

Qëndrim të keq kanë njerëzit të cilët mendojnë se:

Pejgamberët janë vetëm njerëz dhe asgjë tjetër, dhe se po të duhej pejgamber, do të duhej të ishin engjëj (melaqe).

Pejgamberët janë njerëz të rëndomtë dhe hanë e pinë e ecin nëpër rrugë sikurse njerëzit e tjerë.

Pejgamberëve Zoti nuk u ka shpallur asgjë, por ata vetëm pretendojnë se janë pejgamberë, ndërsa në esencë nuk u ka shpallur Zoti asgjë.

Qëndrim të keq kanë njerëzit të cilët mendojnë se pejgamberët janë rrenacakë.

Qëndrim të keq kanë njerëzit të cilët mendojnë se pejgamberët sjellin të keqen.

Ata të cilët kanë qëndrim të keq:

Tentojnë me çdo kusht që zëri i pejgamberëve, i besimit dhe i së drejtës të mos dëgjohet;

Tentojnë me çdo kusht që zëri i pejgamberëve dhe i së drejtës të anashkalohen;

Nëse nuk mund t’i eliminojnë mendimet e tyre, atëherë kalojnë në eliminimin fizik të tyre, me një fjalë: të likuidohen.

Në gjuhën e sotme, nëse nuk kanë mundur t’i eliminojnë politikisht, janë munduar t’i eliminojnë fizikisht.

Zoti i Madhërishëm thotë:

“A nuk e dini historinë e popullit të Nuhut, Adit dhe Themudit? Por ka dhe të tjerë që erdhën më vonë, vetëm Allahu i di ato. U erdhën të dërguarit e tyre me argumente. Por ata vendosnin duart e tyre në gojët e tyre duke thënë: ‘Ne i mohojmë mesazhet tuaja, se ne dyshojmë në vërtetësinë tuaj’.” (Ibrahim, 9)

Përkundrazi, kjo e vërtetë e qartë dhe e afërt u refuzua nga njerëzit!

Fshatarët e atij fshati u kanë thënë të tre të dërguarve të tyre:

“Ju nuk jeni tjetër veçse njerëz si ne” dhe “Allahu nuk ju ka shpallur gjë; ju nuk jeni tjetër veçse rrenacakë” (mendoni se jeni të dërguar).

Banorët e atij vendi, sikurse në kohën e sotme gazetarët, analistët, opinionistët, politikanët etj., u kanë thënë:

  • Ju jeni njerëz sikurse ne!
  • Ju hani bukë, ushqeheni dhe pini ujë sikurse ne!
  • Ju nuk dalloheni nga ne!
  • Allahu nuk ju ka dërguar me ndonjë mesazh!
  • Allahu nuk ju ka zbritur libër për të vërtetuar atë që ju thërrisni, dhe në atë që thërrasin pejgamberët e tjerë pos juve!
  • Me pretendimin se ju jeni pejgamberë, ju mund të jeni vetëm gënjeshtarë!

Në refuzimin e pejgamberëve vërehet:

  • Naiviteti i përfytyrimit dhe njohjes, dhe
  • Mosnjohja ndaj misionit të pejgamberit, me fjalë të tjera pejgamberëve.

Vëllezër të nderuar!

Surja Jasin tregon për edukatën e pejgamberëve!

Me edukatën e pejgamberëve duhet edukuar çdo besimtar i sinqertë.

Edukatën e pejgamberëve duhet ta kemi edhe ne.

Zoti i Madhërishëm thotë:

16. “Thanë: Zoti ynë është Ai i Cili e di se ne jemi pejgamberë te ju.”

(16) Kaaluu rabbunaa jealemu inna ilejkum lemurseluun.

Kur’ani na tregon se:

Pejgamberët kanë pasur gjuhë edukuese.

Pejgamberëve u ka mjaftuar se Zoti e di se ata janë të dërguar!

Për Muhamedin a.s. Zoti i Madhërishëm thotë: “Dhe mjafton që Allahu është dëshmitar se Muhamedi është i dërguar i Allahut.” (Muhamed)

Pejgamberët kanë deklaruar se po të gënjenin ndaj Zotit, Zoti do t’i ndëshkonte ashpër.

Misioni i pejgamberëve është vetëm kumtimi i shpalljes!

Pas identifikimit të tyre ata kanë vazhduar duke thënë:

  • A do të na gjuani me gurë për shkak se ju këshillojmë?
  • A do të na maltretoni për shkak se ju këshillojmë?
  • A kështu shpërblehet këshillimi?
  • A kështu i kundërviheni këshillës, me kërcënim e kanosje?
  • A kështu i rezistoni thirrjes islame, me gurë e maltretim?

Pejgamberët u kanë thënë:

“Jo, por ju jeni popull i shfrenuar!”

Ju i tejkaloni kufijtë e logjikës së shëndoshë.

Kjo që u ka ndodhur pejgamberëve u ka ndodhur edhe besimtarëve të sinqertë në të kaluarën.

Kjo që u ka ndodhur pejgamberëve u ndodh edhe besimtarëve të sinqertë në kohën e sotme.

Vëllezër të nderuar!

Jasini tregon për misionin e pejgamberëve.

Jeta e tyre është model në të cilin thirret populli.

Pejgamberët kanë thënë:

17. “Detyra jonë është që vetëm t’u kumtojmë qartë.”

(17) Ve maa ‘alejnaa il-lel belaagul mubiin.

Mesazhi është metodë hyjnore që e përjeton njerëzimi, kurse jeta e pejgamberit është shembull real i jetës që zhvillohet sipas kësaj metode hyjnore.

Misioni i pejgamberëve është lajmërimi, pastaj njerëzit janë të lirë në veprim e në përgjegjësi.

Mes njerëzve dhe pejgamberëve gjendet mesazhi nga Zoti i Madhërishëm, e kur të realizohet kjo çështje, atëherë çdo gjë do t’i takojë Zotit.

Vëllezër të nderuar!

Banorët e atij vendi i kanë kërcënuar pejgamberët duke u thënë:

  • Ne jemi lodhur nga ju;
  • Na keni sjellë të këqija;
  • Në jetesën me ju nuk kemi parë diçka të dobishme;
  • Nëse nuk i jepni fund kësaj thirrjeje, do t’ju gjuajmë me gurë;
  • Nëse nuk i jepni fund kësaj thirrjeje, do të shihni se do t’ju godasë fatkeqësi e madhe nga ne.

Zoti i Madhërishëm tregon se banorët e atij vendi kanë thënë:

18. “Thanë: Ne mendojmë se jeni kob i zi për ne. Nëse nuk e ndërpritni (misionin), ne do t’ju gurëzojmë dhe do t’ju kaplojë nga ne dënim i dhimbshëm.”

(18) Kaaluu innaa tetajjernaa bikum le in lem tentehuu lenerxhumennekum ve lejemes-sennekum minnaa ‘adhaabun eliim.

Edhe sot ka njerëz të cilët u thonë besimtarëve të sinqertë:

  • Ne jemi lodhur nga ju;
  • Ju na sillni të këqija;
  • Ju jeni të dëmshëm për ne;
  • Në jetesën me ju nuk kemi parë dhe nuk shohim diçka të dobishme;
  • Nëse nuk i jepni fund kësaj thirrjeje, do të shihni se do t’ju godasë fatkeqësi e madhe nga ne.

Vëllezër të nderuar!

Fati i individit varet nga vetë individi.

Fati i një shoqërie varet nga vetë shoqëria.

Fati i një populli varet nga vetë populli.

Popujt e përcaktojnë fatin ashtu sikurse njeriu vetë e përcakton fatin!

Zoti i Madhërishëm tregon se pejgamberët kanë thënë:

19. “U thanë: Kobi i zi është në vetë ju! Ne vetëm se po ju përkujtojmë, e ju po na kërcënoni?! Padyshim se ju qenkeni popull i shfrenuar.”

(19) Kaaluu taaaairukum me’akum e in dhukkirtum bel entum kavmun musrifuun.

Pejgamberët u tregojnë individëve se pesimizmi i tillë është besëtytni.

Pejgamberët u tregojnë shoqërive se pesimizmi i tillë është besëtytni.

Pejgamberët u tregojnë popujve se fati i tyre i mirë nuk vjen nga jashtë, por është në shpirtrat e tyre.

Pejgamberët u tregojnë popujve se fati i tyre i keq nuk vjen nga jashtë, por është në shpirtrat e tyre, i lidhur me qëllimet dhe veprat e tyre, varësisht nga përfitimi dhe puna.

Popujt mund ta bëjnë fatin e tyre të mirë, sepse dëshira e Zotit xh.sh. realizohet nëpërmjet dëshirës së shpirtit, drejtimit dhe punës së tij.

Popujt mund ta bëjnë fatin e tyre të keq, sepse dëshira e Zotit xh.sh. realizohet nëpërmjet dëshirës së shpirtit, drejtimit dhe punës së tij.

Kjo është një e vërtetë që ka parim të shëndoshë, kurse pesimizmi i gjithëllojshëm, gjegjësisht pesimizmi nga vendet apo nga fjalët, është besëtytni e pakuptuar dhe e palogjikshme!

Vëllezër të nderuar!

Jasini tregon për një besimtar, e ai besimtar mund të jetë çdonjëri prej besimtarëve, ai besimtar mund të jetë secili nga ne.

Popullata e këtij vendbanimi, kur u bind se të dërguarit e Allahut xh.sh. ishin këmbëngulës në thirrjen e tyre, ftoi popullin e vet në një takim për të marrë vendim për dënimin e këtyre pejgamberëve.

Siç treguam, në hyrje të qytetit, i cili paramendohet të jetë Antakija, pejgamberët kishin takuar një njeri në periferi të qytetit. Ai njeri ishte Habib Nexhari.

Habib Nexhari ka shkuar te pejgamberët dhe i ka pyetur:

Për ftesën tuaj që po e bëni ju, a po kërkoni shpërblim?

Për ftesën tuaj që po e bëni ju, a po kërkoni mjete materiale?

Për ftesën tuaj që po e bëni ju, a po kërkoni pozitë, famë apo diçka të ngjashme?

Ata i kanë thënë: Jo, ne nuk kërkojmë asgjë nga këto.

Pastaj, për këtë kishte shkuar Habib Nexhari te populli i vet, siç tregon Kur’ani famëlartë:

20. “Dhe (në atë moment) vjen nga skaji i qytetit një njeri me nxitim.”

(20) Ve xhaaaae min eksal mediineti rexhulun jes’aa kaale jaa kavmit-tebi’ul murseliin.

Shembulli i këtij njeriu me logjikë të shëndoshë është shembull i cili i përgjigjet thirrjes së drejtë të të vërtetës!

Ky njeri është i sinqertë, modest, i drejtë.

Ky njeri kupton drejt.

Ky është një njeri që kishte dëgjuar thirrjen dhe i ishte përgjigjur pasi ishte bindur me argumentet e të vërtetës dhe logjikës.

Kur e përjetoi zemra të vërtetën e besimit, i nxiti ndjenjat e tij aq sa s’mundi të heshtë e ta fshehë besimin atëherë kur shihte përreth vetes devijim dhe refuzim.

Ai vrapoi pas të vërtetës që ishte rrënjosur në ndjenjat e tij.

Ai vrapoi pasi e kishte nxitur ndërgjegjja e tij.

Ai bëri përpjekje dhe është ballafaquar me popullin e tij që ishte përgënjeshtar.

Ai bëri përpjekje dhe është ballafaquar me popullin e tij refuzues e kërcënues.

Ai bëri përpjekje duke ua dashur të mirën e tyre.

Habib Nexhari iu drejtua popullit të tij: “O populli im, dëgjoni dhe pasoni të dërguarit!”

“O populli im, dëgjoni ata që nuk po kërkojnë nga ju kurrfarë shpërblimi; këta janë të udhëzuar dhe e thonë të vërtetën.”

Ky njeri nuk kishte autoritet e pozitë.

Ky njeri nuk kishte ndikim në popull.

Ky njeri nuk kishte përkrahje nga familja.

Bindja e tij energjike që ishte në ndërgjegjen e tij e nxiti të shkojë nga skaji më i largët i qytetit dhe i ka thënë popullit të tij:

21. “Dëgjojeni atë që nuk kërkon nga ju asnjë shpërblim, dhe (ta dini) ata janë të udhëzuar.”

(21) Ittebi’uu men la jes’elukum exhren ve hum muhteduun.

Ky njeri i ka thënë popullit të tij: Ai i cili thërret kështu pa kërkuar ndonjë shpërblim apo pasuri është i sinqertë, sepse në të kundërtën çfarë do ta ngarkonte me këtë barrë që s’është obligim nga Zoti!

Çfarë e shtyu t’i qaset kësaj thirrjeje?

Çfarë e shtyu t’u përballojë njerëzve që nuk e pranonin besimin?

Çfarë e shtyu t’i nënshtrohet dëmit, sherrit, talljes dhe nënçmimit të tyre pa kurrfarë dobie e shpërblimi?

Udhëzimi i pejgamberëve është i qartë nga natyra e thirrjes së tyre, ngase thërrasin në Zotin Një, në rrugën e qartë dhe në besimin që është i pastër nga besëtytnitë dhe paqartësitë. Ata udhëzojnë në rrugën e shëndoshë e të drejtë.

Ai shkoi prej skajit më të largët të qytetit me nxitim për ta kryer obligimin e vet e ta thërrasë popullin në të vërtetën.

Ai shkoi prej skajit më të largët të qytetit me nxitim ta pengojë nga e keqja popullin e vet.

Ky njeri, për të mbrojtur të vërtetën, ka vrapuar me shpejtësinë më të madhe të mundur nga skaji i qytetit.

Vëllezër të nderuar!

Jasini ose Iljasini mund të jetë një person, me fjalë të tjera mund të jetë një besimtar i sinqertë dhe i devotshëm.

Surja Jasin tregon për një besimtar, e ai besimtar mund të jetë çdonjëri prej besimtarëve.

Ky ajet na jep edhe një mesazh neve të gjithëve për çështjen e thirrjes islame.

Thirrja në Islam nuk është çështje vetëm e pejgamberëve, por edhe e besimtarëve.

Thirrja në Islam është obligim i të gjithë atyre që mund të dëshmojnë për të vërtetën e saj. Thirrësit islamë duhet ta bëjnë thirrjen islame kudo që të jenë.

Njeriu duhet të thërrasë në Islam pavarësisht rrethanave ku gjendet. Këtë e vërteton edhe ajeti kur’anor ku Allahu i Madhërishëm thotë:

“Ne u bëmë juve një popull të drejtë (një mes të zgjedhur) për të qenë ju dëshmitarë (në Ditën e Gjykimit) ndaj njerëzve, dhe për të qenë i dërguari dëshmitar ndaj jush.” (Bekare)

Pejgamberët e Allahut predikimin e shpalljes së tyre e bënin pa pagesë në jetën e kësaj bote.

Pejgamberët e Allahut nuk kërkonin as të mira materiale nga angazhimi i tyre.

Pejgamberët e Allahut nuk kërkonin poste nga puna e tyre.

Ky ishte parimi i të gjithë pejgamberëve, andaj vërejmë në Kur’anin famëlartë se të gjithë pejgamberët kishin thënë:

“Unë nuk u kërkoj ndonjë shpërblim, se shpërblimi im është vetëm prej Allahut.”

Është e logjikshme që për çdo punë njeriu të kërkojë shpërblim për punën e tij, mirëpo a do të kishte mundësi të paguhej puna e pejgamberëve në jetën e kësaj bote?

Sigurisht që jo! Kjo nga shkaku se puna e thirrjes islame që e bëjnë pejgamberët i tejkalon kufijtë e interesit të jetës së kësaj bote, andaj edhe shpërblimi nuk mund të jetë i kësaj bote, por është shpërblim që Zoti e paguan në botën tjetër.

Vëllezër të nderuar!

Habib Nexhari e ftoi popullin e tij që t’u besojnë pejgamberëve në atë që e thonë, sepse vërtet këta janë të dërguar dhe nuk ju ftojnë në rrugën e humbjes.

Habib Nexhari e ftoi popullin e tij që t’u besojnë pejgamberëve në ftesën e tyre, sepse vërtet këta janë të dërguar dhe ju ftojnë në udhëzim, në rrugën e drejtë, dhe se këta nuk kanë asnjë interes material.

Habib Nexhari e ftoi popullin e tij që t’u besojnë pejgamberëve në atë që e thonë, sepse këta nuk kanë asnjë interes material nga ju për punën, e as nuk kërkojnë poste e pozita nga ju.

Në ftesën e tij, banorët e fshatit iu drejtuan duke i thënë:

Ti paske devijuar!

Ti e paske braktisur besimin tonë!

Ti u paske besuar atyre!

Ti e paske tradhtuar besimin tonë?!

Ai iu përgjigj me një urtësi, mirësi dhe argumente shumë logjike duke u thënë: “Unë nuk po ju ftoj në një punë që është e keqe, por ju ftoj në një punë ku edhe unë gjendem vetë, andaj:

“E, ç’kam unë që të mos e adhuroj Atë që më krijoi dhe te Ai do të ktheheni?”

Këto fjalë nuk ishin të pejgamberëve, por ishin të njeriut i cili kishte lëvizur për përforcimin e besimit të tij.

Zoti i Madhërishëm tregon thënien e këtij besimtari i cili ka thënë:

“E, ç’kam unë që të mos e adhuroj Atë që më krijoi dhe te Ai do të ktheheni.”

Ky njeri e kishte shijuar kënaqësinë e besimit dhe udhëzimit, andaj nuk ishte i kënaqur vetëm me këtë, por ishte këmbëngulës që këtë kënaqësi ta shijojnë edhe bashkëqytetarët e tij, sepse ky e kishte të qartë se atë që njeriu e dëshiron për vete patjetër duhet t’ua dëshirojë edhe të tjerëve. Pejgamberi a.s. ka thënë:

“Nuk ka besuar askush nga ju me besim të plotë, nëse vëllait të tij nuk ia dëshiron atë që ia dëshiron vetes së tij.”

Ky njeri në mënyrë shumë të saktë i drejtohet popullit të tij me këto fjalë, sikur t’u thoshte: Nuk është çudi dhe e palogjikshme të besosh Krijuesin tënd, tek i cili do të jetë rikthimi ynë, por e çuditshme dhe e panatyrshme do të ishte të mos besohet Krijuesi absolut.

Pra imani, besimi i njeriut nuk është për t’u çuditur, por mosbesimi është për çudi, sepse mosbesimi është jologjik dhe jo në natyrën e njeriut.

Me fenë islame mund të jetojë fshatari dhe qytetari.

Me fenë islame mund të jetojë i padituri dhe i dituri.

Me fenë islame mund të jetë i qetë ai që jeton në një shtëpi të thjeshtë dhe ai që jeton në një shtëpi luksoze.

Në fenë islame e gjen çdokush atë që e kërkon dhe e përfiton me lehtësim atë që ia drejton jetën.

Mesazhi islam përputhet me natyrën e gjërave dhe gjallesave që gjenden rreth njeriut.

Mesazhi islam nuk konfrontohet me karakteret e gjërave e as që e obligon njeriun të konfrontohet me to.

Feja islame ka zbritur, pastaj është forcuar me pejgamberë e pastaj është forcuar edhe me besimtarë të të gjitha kohëve.

Besimtarë të nderuar!

Besimtari i vërtetë tregon për të tjerët dhe për veten. E ndan në dy pjesë:

Pjesën e parë flet për adhurimin ndaj Zotit; dhe

Pjesën e dytë për mosadhurimin e idhujve.

Besimtari i vërtetë ka thënë:

22. “E ç’kam unë që të mos e adhuroj Atë (Allahun) që më krijoi dhe te Ai do të ktheheni?”

(22) Ve maa lije laa eabudul-ledhii fetarenii ve ilejhi turxhe’uun.

Besimtari i vërtetë tregon për shkaqet e pranimit të besimit dhe për arsyen e tij të zgjuar, e cila ishte e bindur me argument të shëndoshë instinktiv.

Kjo është çështja e instinktit që e ndien Krijuesin dhe që është i lidhur me burimin e vetëm të qenies së tij.

Analizoni pyetjet të cilit ia parashtron besimtari vetes së tij:

“E ç’kam unë që të mos e adhuroj Atë që më krijoi?”

Çfarë më largon nga kjo metodë natyrore, të cilën e rikujton menjëherë shpirti?

Instinktet i gravitojnë te Ai që i ka krijuar, Atij i drejtohen dhe nuk devijojnë e as që largohen nga Ai, përpos nën ndikimin e ndonjë faktori të jashtëm.

Drejtimi kah Krijuesi s’ka nevojë për ndonjë element që është jashtë natyrës së shpirtit dhe orientimit shpirtëror instinktiv.

Besimtari e ndien këtë në vete dhe e shpreh në mënyrë të thjeshtë, pa kurrfarë kompleksi, vështirësie dhe bisede të tërthortë!

Pyete veten se pse të mos e adhuroj Atë që më krijoi dhe Atij që i takon rikthimi?

Kështu ai flet për kthimin e sërishëm! Pasi që Ai është Krijues i tyre, atëherë meriton edhe të adhurohet.

Besimtari me instinktin e vet të pastër e të sinqertë e ndien se krijesa në fund do t’i kthehet Krijuesit, ashtu siç i kthehet çdo gjë bazamentit të vet: “Dhe Atij i kthehemi!”

Kështu e shprehu fjalën e besimit të plotë e të bindshëm, u deklarua para tyre dhe i inspiroi që ta përsërisin fjalën e tij, sepse ai nuk mërzitej nga thashethënat e tyre. 

Besimtarë të nderuar!

Besimtari i vërtetë tregon për të tjerët dhe për veten.

Besimtari i vërtetë flet:

  • Për adhurimin ndaj Zotit; dhe
  • Për mosadhurimin e idhujve.

Sa i përket pjesës së dytë, mosadhurimit të idhujve: kjo nga shkaku se adhurimi i idhujve është metodë që shpie në humbje, siç ka thënë besimtari i sinqertë: “A do të pranoj zota të tjerë pos Atij, e nëse do Mëshiruesi të më godasë me ndonjë të keqe, ndërmjetësimi i tyre nuk do të më vlejë asgjë, e as që do të më shpëtojnë?!”

A të humbem nga ai që e braktis logjikën e instinktit që e thërret krijesën ta adhurojë Krijuesin e vet, dhe nga ai që adhuron diçka tjetër përveç Krijuesit, edhe atë pa kurrfarë nevoje e shkaku?

A të humbem nga ai që largohet nga Krijuesi dhe i lut zotat e dobët, të cilët s’mund ta mbrojnë nga dëmet kur dëshiron Krijuesi ta ndëshkojë për shkak të devijimit dhe humbjes së tij?

Prej skajit më të largët të qytetit:

Paraqitet me një shkrim;

Paraqitet me një punim;

Paraqitet me një angazhim dhe me një kontribut;

Paraqitet me një veprim, edhe atë duke thënë:

22. E ç’kam unë që të mos adhuroj Atë (Allahun) që më krijoi dhe te Ai do të ktheheni.

23. A të adhuroj zota tjerë pos Atij (Allahut) se, po qe se dëshiron i Gjithëmëshirshmi do të më shkaktoj ndonjë të keqe, e ndërmjetësimi i tyre nuk do të vlejë asgjë, as nuk mund të më shpëtojnë.

24. Atëherë do të isha në humbje të sigurt.

(22) Ve maa lije laa eabudul-ledhii fetarenii ve ilejhi turxhe’uun.

(23) E ettehidhu min duunihii aaliheten in juridnirr-rrahmaanu bidurr-rrin laa tugni ‘annii shefaa’atuhum shej-en ve laa junkidhuun. 

(24) Innii idhen lefii dalaalin mubiin.

Njeriu i sinqertë, njohës e i qartë, vendos përfundimisht që t’i bëjë ballë popullit të tij përgënjeshtar e kërcënues, sepse instinkti në zemrën e tij është më i fuqishëm se çdo kërcënim dhe përgënjeshtrim: “Unë i kam besuar Zotit tuaj, pra më dëgjoni!” 

Përfundim

Besimtari ka besuar në një Zot dhe ka thënë:

25. “(O të dërguar) Vërtet unë i kam besuar Zotit tuaj, (o ju njerëz) pra dëgjoni dhe pasoni edhe ju!”

(25) Innii aamentu birabbikum fesme’uun.

Mirëpo, besimtarin e kanë mbytur.

Besimtari ka rënë dëshmor i së drejtës, me fjalë të tjera ka rënë shehid.

Pastaj vazhdon ajeti tjetër:

26. “(Ata e vranë) e atij i u tha: Hyr në Xhenet! Ai tha: Ah, mjerë për popullin tim, sikur ta dinte (se unë jam në Xhenet),

27. se si më fali Zoti im dhe më bëri prej të nderuarve!”

(26) Kiiled-hulil xhennete kaale jaa lejte kavmii jealemuun.

(27) Bima gaferelii rabbii vexhe’alenii minel mukremiin.

Çfarë respekti i ka treguar Zoti i Madhërishëm:

  • Ka treguar respektin që e meriton besimtari trim, i sinqertë;
  • Ka treguar nderin të cilin e meriton shehidi;
  • Ka treguar hapin që e shpëton besimtarin prej tokës së ngushtë në Xhenetin e gjerë;
  • Ka treguar hapin prej humbjes në qetësinë e të vërtetës;
  • Ka treguar hapin prej kërcënimit të amoralit në paqen e Xhenetit; dhe
  • Ka treguar hapin prej errësirës së injorancës në dritën e vërtetë.

Kur besimtari e ka parë mëshirën dhe respektin që ia ka përgatitur Zoti xh.sh. në Xhenet, e këshillon popullin e vet me zemër të mirë dhe shpirt të kënaqur, si dhe dëshiron që populli i tij të shohë respektin dhe kënaqësinë e përfituar, me qëllim që ta njohë të vërtetën me njohje të vërtetë.

Engjëjt (melaqet) i tregojnë çdo besimtari në momentin e vdekjes se do të hyjë në Xhenet, siç tregon ajeti: “S’ka dyshim se ata që thanë: ‘Zoti ynë është Allahu’, pastaj nuk u luhatën, atyre u zbresin melaiket (në prag të vdekjes dhe u thonë): ‘Mos u frikësoni dhe mos u pikëlloni, keni myzhde Xhenetin që ju premtohej!’” (Fussilet, 30)

Po ashtu, engjëjt i tregojnë secilit pabesimtar se do të hyjë në Xhehenem që në momentin e vdekjes.

Siç ndëshkon Zoti individin për shkak të mëkateve ashtu ndëshkon shoqërinë për shkak të mëkateve

HUTBEJA E KATËRT

Ajetet 28-36:

Transliterimi:

                            (28) Ve maa enzel naa ‘alaa kavmihii min beadihii min xhundin mines-semaaaai ve maa kunnaa munziliin. (29) In kaanet il-laa sajhaten vaahideten feidhaa hum haamiduun. (30) Jaa hasreten ‘alel ‘ibaadi maa jeëtiihim min resuulin il-laa kaanuu bihii jestehziuun. (31) Elem jerev kem ehleknaa kablehum minel kuruuni ennehum ilejhim laa jerxhi’uun. (32) Ve in kul-lun lemmaa xhemii’un ledejnaa muhdaruun. (33) Ve aajetun lehumul erdul mejtetu ehjejnaahaa ve ehrexhnaa minhaa habben feminhu jeëkuluun. (34) Vexhe’alnaa fiihaa xhennaatin min nehiilin ve eanaabin ve fexh-xhernaa fiihaa minel ‘ujuun. (35) Li jeëkuluu min themerihii ve maa ‘amilet-hu ejdiihim efelaa jeshkuruun. (36) Subhaanel-ledhii halekal ezvaaxhe kul-lehaa mim-maa tunbitul erdu ve min enfusihim ve mim-maa laa jealemuun.  

Përkthimi:

28. Pas (vdekjes) tij, kundër popullit të tij, ne nuk zbritëm ndonjë ushtri nga qielli, dhe as që kishte nevojë për të dërguar (ushtri kundër tyre).

29. Përpos një britme të vetme, kur menjëherë ata të ftohur (të vdekur).

30. O mjerë për robërit e mi, çdo herë që u erdhi ndonjë pejgamber ata vetëm se talleshin me të.

31. A nuk kanë parë ata, sa e sa gjenerata para tyre kemi zhdukur, dhe ata nuk u kthyen.

32. Por që të gjithë, të tubuar do të paraqiten tek Ne.

33. Dhe, argument për ta, është toka e vdekur, të cilën ne e ngjallim, dhe, prej saj nxjerrim drithin të cilin e hanë.

34. Dhe, Ne u kemi bërë në të kopshte prej hurmash e rrushi, dhe në të kemi bërë të shpërthejnë burime uji,

35. Që të hanë nga frutat e saj, dhe çka punojnë (prodhojnë) duart e tyre, a nuk po falënderojnë.

36. I pastër nga çdo e metë është Ai i cili çdo gjë e ka krijua çift, çka ka në tokë, e edhe prej vet tyre (njerëzve),dhe nga ata që ata nuk dinë.

Në Hutben e kaluar kemi treguar se:

Banorët e vendit Antakij nuk kanë besuar në Zotin!

Nuk e kanë pranuar ftesën e pejgamberëve!

Nuk e kanë dëgjuar këshillën e besimtarit të sinqertë!

Përfundimisht e kanë mbytur besimtarin e sinqertë.

Përfundimisht e kanë mbytur këshilltarin e drejtë.

Pasi e kanë mbytur besimtarin, çfarë ka ndodhur?

I ka goditur një zë nga qielli.

Nga ai zë i fuqishëm kanë mbetur të ngrirë në vend.

Nga ai zë i fuqishëm kanë vdekur.

Zoti i Madhërishëm thotë:

28. “Pas (vdekjes) tij, kundër popullit të tij, Ne nuk zbritëm ndonjë ushtri nga qielli, dhe as që kishte nevojë për të dërguar (ushtri kundër tyre).

29. Përpos një britme të vetme, kur menjëherë ata (mbetën) të ftohur (të vdekur).” 

(28) Ve maa enzel naa ‘alaa kavmihii min beadihii min xhundin mines-semaaaai ve maa kunnaa munziliin.

(29) In kaanet il-laa sajhaten vaahideten feidhaa hum haamiduun.

Për Zotin xh.sh. është më e lehtë të dërgojë engjëj (melaqe) e ta shkatërrojë të keqen, sepse ajo është shumë e dobët.

Ai popull është nënçmuar dhe poshtëruar. Për këtë arsye i ka shkatërruar vetëm me një britmë.

Fundi i banorëve të cilët nuk kishin besuar në Zotin, në pejgamberët dhe e kishin mbytur besimtarin e drejtë, ishte vetëm nga një britmë e tmerrshme. Ajo britmë i ka ngrirë dhe i ka bërë të vdekur.

Kështu pra:

Kur’ani tregon për pamjen e tyre të mjerueshme.

Kur’ani tregon për pamjen e tyre nënçmuese dhe poshtëruese!

Idhujtarët kurejshitë, nëse do të vazhdonin me kryeneçësinë e tyre, atëherë shumë lehtë do të shkatërroheshin sikurse banorët e atij vendi.

Allahu i adresohet Pejgamberit të Tij, duke i kërcënuar kurejshitët: Nuk iu kemi kundërpërgjigjur atij populli me dënim nëpërmjet ndonjë ushtrie prej ushtrive të Allahut, si f.v. me gurëzim.

Allahu i adresohet Pejgamberit të Tij, duke i kërcënuar kurejshitët: Nuk iu kemi kundërpërgjigjur atij populli me dënim nëpërmjet ndonjë ushtrie prej ushtrive të Allahut, si f.v. me përmbytje.

Allahu nuk iu ka kundërpërgjigjur atij populli me dënim nëpërmjet ndonjë ushtrie prej ushtrive të Allahut, si f.v. me ndonjë furtunë e kështu me radhë.

Allahu i ka kërcënuar kurejshitët se ka qenë vetëm një zë prej ndonjë engjëlli (melaqeje) dhe ata janë shkatërruar, e nga ai zë kanë mbetur të vdekur, të shtangur dhe janë bërë të ngurtë sikurse gurët.

Pas shqyrtimit të çështjes së idhujtarëve, të cilët e rezistonin thirrjen e Islamit me përgënjeshtrime, dhe shembujve nga tregimi i banorëve përgënjeshtarë, fundi i tyre ishte: “Kur qe, ata të ftohur, të vdekur.”

Besimtarë të nderuar!

Të gjitha tregimet në Kur’an kanë për qëllim që njerëzit të marrin mësim dhe këshilla.

Zoti i Madhërishëm tregon për pyetjen ironike të pabesimtarëve: “Dhe thoshin: ‘Po qe se jeni të vërtetë, kur do të jetë ai premtim?’”

Zoti tregon për talljen e pabesimtarëve me Ditën e Gjykimit.

Ata kërkonin të shpejtohet premtimi për dënim sepse nuk besonin.

Edhe sot ka pabesimtarë të cilët nuk e besojnë Ditën e Gjykimit.

Edhe sot ndonjë individ kërkon përshpejtimin e dënimit për të nga shkaku se nuk është besimtar.

Edhe sot ndonjë komunitet kërkon përshpejtimin e dënimit për ta nga shkaku se nuk janë besimtarë.

Ka njerëz të cilët dyshojnë në atë që ka premtuar Zoti i Madhërishëm se do të ndodhë Dita e Gjykimit.

Ka njerëz të cilët tallen me atë se do të ndodhë Dita e Gjykimit. Këtë e tregon Zoti i Madhërishëm në suren Jasinë, ku thotë:

48. “Dhe thonë: ‘Kur do të jetë ai premtim, nëse e thoni të vërtetën?’“

(48) Ve jekuuluune metaa haadhel veadu in kuntum saadikiin.

Sikurse në këtë rast, kjo pyetje e pabesimtarëve dhe idhujtarëve përsëritet në shumë raste në Kur’an, mirëpo duhet ditur se:

Premtimi i Zotit xh.sh. nuk përshpejtohet për shkak se njerëzit kërkojnë një përshpejtim të tillë.

Duhet ditur se:

Premtimi i Zotit xh.sh. nuk shpejtohet për shkak të lutjeve të tyre, sepse çdo gjë te Zoti është e caktuar dhe e ka kohën e vet.

Duhet kuptuar se:

Premtimi i Zotit xh.sh. nuk vonohet për shkak të lutjeve të tyre, sepse çdo gjë te Zoti është e caktuar dhe ka kohën e vet.

Gjërat ndodhin sipas urtësisë së amshueshme të Zotit, që vë çdo gjë në vendin e vet.

Gjërat ndodhin sipas urtësisë së Zotit, se çdo ngjarje e ka kohën e caktuar.

Çdo gjë në këtë gjithësi lëviz sipas sistemit të shkruar në LevhiMahfudh.

Çdo gjë në këtë gjithësi lëviz sipas sistemit të caktuar në Librin e Ruajtur.

Besimtarë të nderuar!

Me rastin e shpejtimit të premtimit dhe përgënjeshtrimit, pasqyrohen skenat e Kijametit para tyre ashtu sikur të shihen me sy.

Në Ditën e Gjykimit Zoti i Madhërishëm do të thotë:

30. “O mjerë për robërit e Mi! Çdo herë që u erdhi ndonjë pejgamber, ata vetëm se talleshin me të.”

(30) Jaa hasreten ‘alel ‘ibaadi maa jeëtiihim min resuulin il-laa kaanuu bihii jestehziuun.

Banorët e vendbanimit Antakije, të cilët nuk i dëgjuan mësimet e pejgamberëve, si përfundim i sjelljeve të tyre kishin shkatërrimin e merituar në këtë jetë, përveç dënimit që i pret në jetën tjetër.

Banorët e vendbanimit Antakije, të cilët nuk dëgjuan as këshillat e atij besimtari të sinqertë, të Habib Nexharit, si përfundim i sjelljeve të tyre kishin shkatërrimin e merituar në këtë jetë, përveç dënimit që i pret në jetën tjetër.

Me këtë u tërhiqet vërejtja jobesimtarëve për pasojat që mund t’i përjetojnë për shkak se refuzojnë edhe shpalljen, edhe Pejgamberin.

Dëshpërimi është ndjenjë psikike ndaj gjendjes së pikëllueshme në të cilën njeriu nuk mund të ndikojë, përpos të dëshpërohet e të vuajë.

Zoti i Madhëruar deklaron se gjendja e robërve të tillë është për dëshpërim.

Gjendja e tillë është e zymtë!

Gjendja e tillë është e mjerë dhe u shkakton humbje të madhe këtyre ithtarëve!

O sa dëshpërim për robërit që kanë mundësi të shpëtojnë, por refuzojnë! Edhe pse para tyre paraqiten përfundimet e kobshme të të shkatërruarve, ata përsëri nuk marrin mësim.

Zoti i Madhërishëm ua hap dyert e mëshirës së Vet me anë të dërgimit të kohëpaskohshëm të pejgamberëve, mirëpo ata i mbyllin dyert e mëshirës dhe kanë qëndrim të keq ndaj Zotit: “O sa dëshpërim i madh për robërit, që nuk u erdhi ndonjë i dërguar, vetëm se ata u tallën me të!”

O robër të mjerë, të cilët e keni dëmtuar veten tuaj për shkak të përgënjeshtrimit të pejgamberëve! Çdo pejgamberi i cili ju është dërguar nga Allahu, të cilët ju kanë ftuar në monoteizëm, në të drejtën dhe në të mirën tuaj, ju jeni tallur me ta, i keni përgënjeshtruar dhe ua keni mohuar të drejtën që ju kanë sjellë.

Thënia e Allahut “O ju robër të mjerë” është thirrje për t’u kurorëzuar dështimi i tyre, për të paraqitur dështimin dhe humbjen e tyre, që nënkupton: kjo është koha për të prezantuar dhe për të dalë në pah, pra, qëllimi është shkatërrimi i atyre njerëzve atëherë kur t’ju ekzekutohet dënimi. Ky është pasqyrim për veprimet e kurejshitëve.

Besimtarë të nderuar!

Të mëparshmit që u shkatërruan gjatë viteve dhe shekujve të kaluar nuk kthehen.

Këtu ekziston një madhëri që kuptohet vetëm nga ai i cili analizon. Por robërit e mjeruar nuk kanë analizuar dhe kanë shkuar drejt rrugës së njëjtë!

A ka ndonjë gjendje më të dëshpëruar se kjo?! Pasi që kafsha rrëqethet kur e sheh vdekjen e kafshës tjetër dhe mbrohet aq sa mundet, atëherë si do të ishte me njeriun, i cili edhe pse i sheh vdekjet e njëpasnjëshme, përsëri vazhdon në të njëjtën rrugë?

Këto janë ajetet arkeologjike të cilat i refuzojnë e i lënë pas dore, edhe pse janë në veten e tyre, rreth tyre dhe në historinë e tyre të vjetër; përkundrazi, ata nuk i ndiejnë, e nëse këshillohen, nuk u rikujtohet: “…asnjë argument nuk u erdhi atyre nga argumentet e Zotit, e që ata nuk ia kthenin shpinën.” 

Historia e gjatë e vdekjeve paraqitet para syve, mirëpo robërit, sikur të ishin të verbër, nuk e shohin!

Zoti i Madhërishëm ua tërheq vërejtjen ku u thotë:

31. “A nuk kanë parë ata se sa e sa gjenerata para tyre kemi zhdukur, dhe ata nuk u kthyen?”

32. “Por që të gjithë, të tubuar, do të paraqiten tek Ne.”

(31) Elem jerev kem ehleknaa kablehum minel kuruuni ennehum ilejhim laa jerxhi’uun.

(32) Ve in kul-lun lemmaa xhemii’un ledejnaa muhdaruun.

Nëse paraardhësit e shkatërruar nuk rikthehen te pasardhësit e tyre të mëvonshëm, nuk do të thotë se janë të lënë pas dore e nuk japin llogari para Zotit pas një kohe… “Dhe të gjithë, të tubuar, do të paraqiten pranë Nesh.”

Në këtë mësim fillon qëndrimi i përgjithshëm i përgënjeshtarëve në çdo popull. Ky mësim pasqyron formën e njerëzimit të humbur me shekuj, të cilët nuk mësojnë nga fundi i kobshëm i të shkatërruarve që zhduken para tyre e nuk kthehen deri në Ditën e Gjykimit: “Por që të gjithë, të tubuar, do të paraqiten pranë Zotit…”

Pra, a ende nuk keni marrë mësim nga ata të cilët i ka shkatërruar Allahu për shkak se kanë përgënjeshtruar pejgamberët, si f.v. Adin dhe Themudin, dhe se ata nuk mund të kthehen në këtë botë?!

Pastaj, Allahu u ka bërë me dije se pas dënimit në këtë botë ata prapë do të japin llogari dhe do të dënohen në botën tjetër.

Të gjithë popujt, të mëparshmit, të sotmit dhe të së ardhmes, do të gjykohen në Ditën e Gjykimit para Allahut të Madhërishëm.

Të gjithë popujt, të mëparshmit, të sotmit dhe të së ardhmes, do të shpaguhen që të gjithë, ose për të mirë, ose për të keq.

Ky është fakt: se ata të cilët Allahu i shkatërron në këtë botë, do të dënohen edhe në botën tjetër.

Ata nuk e kuptojnë argumentin e jetës së tyre që zhduket e nuk kthehet.

Vëllezër të nderuar!

Prej fakteve të cilat tregojnë për fuqinë e Allahut të Madhërishëm se ka mundësi të ringjallë, dhe ka mundësi për gjithçka, është:

33. “Dhe argument për ta është toka e vdekur, të cilën Ne e ngjallim dhe prej saj nxjerrim drithin të cilin e hanë.”

(33) Ve aajetun lehumul erdul mejtetu ehjejnaahaa ve ehrexhnaa minhaa habben feminhu jeëkuluun.

Ngjallja e tokës së thatë, e cila është shterpë, duke zbritur shiun e duke e bërë me bimë të llojllojshme, të cilat janë furnizim edhe për njerëzit, është argument edhe për ringjalljen e njerëzve.

Ngjallja e tokës së thatë, e cila është shterpë, duke zbritur shiun dhe duke i dhënë jehonë natyrës me gjelbërim, është argument për fuqinë e Allahut.

Ngjallja e tokës së thatë, e cila është shterpë, duke zbritur shiun e duke shpërthyer farërat nga toka, të cilat janë furnizim edhe për kafshët, është argument se ringjallja është e mundur dhe për fuqinë e Allahut.

Nga këto produkte furnizohen më së shumti njerëzit.

Vëllezër të nderuar!

Prej fakteve të tjera është formimi i plantacioneve nga vreshtat e kështu me radhë:

34. “Dhe Ne u kemi bërë në të kopshte prej hurmash e rrushi, dhe në të kemi bërë të shpërthejnë burime uji,”

(34) Vexhe’alnaa fiihaa xhennaatin min nehiilin ve eanaabin ve fexh-xhernaa fiihaa minel ‘ujuun.

Prej fakteve të cilat tregojnë për fuqinë e Allahut të Madhërishëm se ka mundësi të ringjallë dhe ka mundësi për gjithçka, është shpërthimi i ujërave për të formuar lumenj në vende të ndryshme, që njerëzit t’i konsumojnë frytet, siç janë hurmat dhe rrushi.

Prej fakteve të cilat tregojnë për fuqinë e Allahut të Madhërishëm se ka mundësi, është shpërthimi i ujërave për të formuar lumenj në vende të ndryshme.

E pse nuk po e falënderojnë Atë i cili i ka begatuar me këto mirësi të shumta?!

Njerëzit konsumojnë edhe atë që prodhojnë vetë nga duart e tyre, pra atë që prodhojnë prej farërave, të lashtave, prej perimeve, siç janë: lëngjet, reçelrat e kështu me radhë.

Pejgamberët thërrasin në Zot dhe çdo gjë në ekzistencë ju flet për Zotin xh.sh. Kjo është toka e afërt, të cilën e shohin të vdekur, pa jetë e pa ujë që gjallëron, pastaj e shohin të gjallë sepse mbijnë farat, mbulohet me kopshte hurmash e rrushi dhe burojnë burime uji, të cilat kudo që rrjedhin ngjallin jetë.

Jeta është mrekulli që s’mund ta krijojë dora e njeriut, por dora (fuqia) e Zotit xh.sh. është ajo që krijon mrekullira dhe i ngjall të vdekurit.

Nëse shikohen të mbjellat e rritura, kopshtet e bukura dhe frytet e pjekura, syri dhe zemra frymëzohen me fuqinë krijuese të Zotit xh.sh., e cila e zbut tokën për të dalë bima në liri e dritë, e gjelbëron drurin nën shkëlqimin e diellit dhe dritës, i zbukuron degët me gjethe e fryte, e çel sythin dhe e përgatit frytin për t’u pjekur e për t’u këputur. 

Fuqia e Zotit xh.sh. i ka aftësuar ata për punë ashtu siç i ka aftësuar bimët për jetë e zhvillim, siç ka thënë Zoti i Madhërishëm:

35. “Që të hanë nga frytet e saj dhe nga ajo që prodhojnë duart e tyre. A nuk po falënderojnë?”

(35) Li jeëkuluu min themerihii ve maa ‘amilet-hu ejdiihim efelaa jeshkuruun.

Qëllimi i këtij ajeti është që njerëzit t’i konsumojnë frytet, siç janë hurmat dhe rrushi, dhe që të konsumojnë edhe atë që prodhojnë vetë nga duart e tyre, pra atë që prodhojnë prej farërave, të lashtave, prej perimeve, siç janë: lëngjet, reçelrat e kështu me radhë.

E pse nuk po e falënderojnë Atë i cili i ka begatuar me këto mirësi të shumta?!

Është urdhër për falënderim në mënyrën e kundërt, se nuk është e drejtë të mos falënderohet, siç thotë Zoti i Madhërishëm:

“Ua nënshtroi që të shfrytëzoni nga begatitë e Tij dhe ashtu të falënderoni (Zotin).” (Nahl, 14)

Përfundim

Duhet lavdëruar dhe lartësuar Zoti nga ata të cilët nuk kanë krijuar asgjë. Zoti i Madhërishëm thotë:

36. “I pastër nga çdo e metë është Ai i Cili çdo gjë e ka krijuar çift: çka ka në tokë, prej vetë atyre (njerëzve),”

(36) Subhaanel-ledhii halekal ezvaaxhe kul-lehaa mim-maa tunbitul erdu ve min enfusihim…

Allahu është i vetmi i cili ka krijuar çdo lloj nga të gjitha kultivimet bujqësore, duke filluar nga drithërat, pemët dhe perimet.

Zoti i ka krijuar të gjallët në çifte, ashtu siç i ka krijuar edhe bimët në palë e çifte etj.

Ka krijuar bimë, kopshte dhe lloje nga çka mban toka, ashtu siç janë njerëzit dhe krijesat e tjera që i di vetëm Zoti. Kjo pastërti është e meritueshme sepse paraqet një të vërtetë të madhe nga të vërtetat e kësaj ekzistence, gjegjësisht të vërtetën e unitetit të krijesës, të unitetit të rregullës dhe të formimit…

Allahu ka krijuar çiftet mashkull dhe femër nga lloji njeri.

Martesa është rruga të cilën Allahu e ka përzgjedhur për ripërtëritje dhe shumëzim, në mënyrë që jeta të vazhdojë dhe të ruhet lloji njerëzor.

Ai e ka përgatitur secilin prej dy bashkëshortëve në mënyrë të tillë që secili prej tyre të luajë një rol pozitiv për realizimin e këtij qëllimi.

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

36. “…dhe nga çka ata nuk dinë.”

ve mim-maa laa jealemuun.

Ky unitet i tillë frymëzon njësinë e fuqisë krijuese që krijon parimin e krijimit me forma, masa, lloje, gjini, karakteristika dhe cilësi të ndryshme të gjallesave, numrin e të cilave e di vetëm Zoti i Madhërishëm.

Kush e di, ndoshta kjo është rregull e përgjithshme e gjithësisë, bile edhe deri në botën e vdekur!

Është e njohur se atomi, i cili është pjesa më e imët e materies, përbëhet prej dy palëve, prej dy çifteve të ndryshme, pozitive e negative, që mbarësohen e bashkohen!

Gjithashtu janë vërejtur mijëra dysi yjore që përbëhen prej dy yjeve të lidhura ngushtë mes veti e që rrotullohen në një drejtim, sikur kanë një ritëm të përbashkët!

Fakte dhe argumente për besimin në Zot

HUTBEJA E PESTË

Ajetet 37-40:

Transliterimi:

  (37) Ve aajetun lehumul-lejlu neslehu minhun-nehaare fe idhaa hum-mudhlimuun. (38) Vesh-shemsu texhrii limustekarr-rrin lehaa dhaalike tekdiirul ‘aziizil ‘aliim. (39) Vel kamere kaddernaahu menaazile hattaa ‘aadekel ‘urxhuunil kadiim. (40) Lesh-shemsu jenbegii lehaa en tudrikel kamere velel-lejlu saabikun nehaari ve kul-lun fii felekin jesbehuun.  

Përkthimi:

37. Argument për ta është nata, me zhveshjen e ditës kur pas zhveshjes së saj, ata mbeten në terr.

38. Edhe dielli qarkullon nëpër kufirin e vet, të cilin kufi e ka caktuar i Gjithëfuqishmi, i Dituri.

39. Edhe hënës ia kemi caktuar fazat, deri sa të kthehet në trajtën e harkut.

40. As dielli nuk mund të arrijë hënën, e as nata nuk vjen para ditës, por secili noton në një hapësirë.

Prej fakteve të fuqisë së Allahut të Madhërishëm është se Zoti ka krijuar natën dhe ditën.

Prej fakteve të fuqisë së Allahut të Madhërishëm është se Zoti bën zëvendësimin e natës me ditën dhe anasjelltas.

Zoti e ka bërë depërtimin e ditës në natë, ashtu që paraqitet dita dhe humbet nata.

Zoti e ka bërë depërtimin e natës në ditë, ashtu që paraqitet nata dhe humbet dita.

Zoti i Madhërishëm thotë:

37. “Argument për ta është nata, me zhveshjen e ditës, kur pas zhveshjes së saj, ata mbesin në terr.”

(37) Ve aajetun lehumul-lejlu neslehu minhun-nehaare fe idhaa hum-mudhlimuun.

Toka sferike rrotullohet rreth boshtit të vet përballë diellit, ashtu që çdo pjesë e saj i ekspozohet dritës së diellit.

Një pjesë është ditë derisa të rrotullohet Toka e të largohet nga dielli, dhe atëherë largohet dita e lëshohet errësira.

Kështu, ky fenomen përsëritet në mënyrë të vazhdueshme dhe duket sikur drita e ditës largohet, e në vend të saj mbretëron errësira.

“Neslehu” është metaforë e heqjes së lëvozhgës.

Fenomeni i rënies së natës, në të cilën drita zhduket dhe errësira mbretëron, është një fakt i përsëritshëm.

Shprehja kur’anore rreth këtij fenomeni e pasqyron ditën të mbuluar me natën. Zoti i Madhërishëm prej ditës e nxjerr natën, ku thotë: “Kurse ata mbesin në terr.” (Jasin, 37)

Ndoshta mund të kuptojmë ndonjë sekret nëse e analizojmë nga aspekti i të vërtetës së tij. 

Vëllezër të nderuar!

Vazhdojnë ajetet e argumenteve.

Prej fakteve është edhe rrotullimi i diellit rreth vetes në hapësirë (vasionë).

Prej fakteve është edhe rrotullimi i diellit në korridorin hapësinor të tij.

Prej fakteve të fuqisë së Allahut të Madhërishëm është fenomeni i diellit, ku Zoti i Madhërishëm thotë:

38. “Edhe dielli qarkullon nëpër kufirin e vet, të cilin kufi e ka caktuar i Gjithëfuqishmi, i Dituri.”

(38) Vesh-shemsu texhrii limustekarr-rrin lehaa dhaalike tekdiirul ‘aziizil ‘aliim.

Një kohë njerëzit mendonin se dielli nuk lëviz rreth vetes, mirëpo më vonë u zbulua se nuk është trup statik, por lëviz në gjithësinë e gjerë në drejtim të caktuar.

“Mustekarrin leha” është metaforë e “perëndimit të saj” ose “fundit të lindjes së saj”.

Dielli qarkullon në drejtim të shënjestrës së vet.

Dielli rrotullohet rreth boshtit të vet.

Zoti xh.sh., i cili më së miri e di lëvizjen dhe rrotullimin e diellit, thotë se udhëton nëpër korridorin e vet për në cakun përfundimtar.

Këtë cak përfundimtar nuk e di askush përpos Zotit të Madhëruar!

Kur e kemi të ditur se dielli është më i madh se Toka për afër një milion herë dhe se një trup i tillë grandioz lëviz e rrotullohet në gjithësi pa kurrfarë mbështetjeje, kuptojmë një pjesë të fuqisë dhe diturisë që e rregullojnë këtë ekzistencë: “Ky është përcaktim i Ngadhënjyesit, të Dijshmit.”

Vëllezër të nderuar!

Allahu ka caktuar ashtu që hëna t’i ketë pozicionet e saja.

Allahu ka caktuar ashtu që hëna të qarkullojë nëpër korridoret e veta.

Allahu ka caktuar ashtu që hëna t’i ketë fazat e saja, në të cilat qarkullon nëpër korridoret e veta.

Ato janë njëzet e tetë faza; çdo natë zbret një pozicion, e cila konsiderohet zbritje për 13 shkallë në ditë.

Pastaj i plotëson dy net nëse muaji përbëhet prej tridhjetë ditëve, ose e plotëson për një natë nëse muaji përbëhet prej njëzet e nëntë ditëve.

Kur të përfundojë muaji, zvogëlohet derisa arrin në formën e degës së vogël të thatë të palmës. Zoti i Madhërishëm thotë:

39. “Edhe hënës ia kemi caktuar fazat, derisa të kthehet në trajtën e harkut.”

(39) Vel kamere kaddernaahu menaazile hattaa ‘aadekel ‘urxhuunil kadiim.

Hëna kalon nëpër fazat e veta: fillon në trajtën e harkut, që me kalimin e netëve ta marrë trajtën e rrumbullakët (hëna e plotë).

Pastaj përsëri fillon të ndryshojë e ta marrë formën e harkut (si degë e hurmës së tharë).

Hëna i ka 29 faza, respektivisht 30 faza, të cilat përbëjnë 29, respektivisht 30 ditët e muajit.

Në përgjithësi, fazat e hënës mund t’i ndajmë në dy periudha:

  • Gjysmëhëna e re, dhe
  • Gjysmëhëna e vjetër.

Gjysma e parë:

Gjysmëhëna e re ndahet në dy pjesë.

Gjysmëhëna e vjetër:

Gjysmëhëna e vjetër ndahet në dy pjesë.

Ai i cili e vështron hënën net me radhë, e kupton domethënien e thënies kur’anore: “Derisa të kthehet në trajtën e harkut.”

Këtë kuptim e ka ajeti kur’anor: “Menazil” dhe “Kadim”.

Edhe pse hëna gjatë netëve të para dhe atyre të fundit ka formën e harkut, përsëri vërejmë se në netët e para karakterizohet me shkëlqim e freski, kurse në ato të fundit me zbehtësi, pamje të zymtë, lodhje e dobësi, kryesisht si degë e hurmës së tharë!

Pra, nuk është e rastit që Kur’ani të flasë për hënën me këtë term inspirues e të çuditshëm! 

Vëllezër të nderuar!

Në fund, ajeti përcakton përkryerjen e sistemit qiellor.

Në fund, ajeti përcakton përkryerjen e sistemit të planetëve të mëdhenj dhe lëvizjeve të përpikta e të njësuara të fenomeneve. Zoti i Madhërishëm thotë:

40. “As dielli nuk mund të arrijë hënën, e as nata nuk vjen para ditës.”

(40) Lesh-shemsu jenbegii lehaa en tudrikel kamere velel-lejlu saabikun nehaari

Kjo është përcaktim prej Allahut, i cili mbizotëron dhe mposht çdo gjë e përfshin çdo gjë.

Dielli nuk shkon në atë drejtim që t’i afrohet hënës.

Nata nuk shkon në atë drejtim që t’i afrohet diellit.

Nuk mundet që nata të mos e lejojë ardhjen e ditës.

Nuk mundet që dita të mos e lejojë ardhjen e natës.

Kjo sepse secila prej tyre rrotullohet dhe qarkullon në hapësirën e vet qiellore.

Zoti, i cili e krijoi këtë gjithësi madhështore, i caktoi këto largësi të mëdha mes yjeve dhe planetëve.

Zoti e krijoi gjithësinë në atë formë për ta mbrojtur nga ndeshjet dhe aksidentet — deri në ditën e caktuar.

Dielli nuk mund ta arrijë hënën.

Nata nuk mund ta arrijë ditën.

Nuk ka pengim në rrugë, ngase qarkullimi natë-ditë nuk çrregullohet asnjëherë për shkak të këtij sistemi!

Përfundim

Prej fakteve është rrotullimi i trupave qiellorë rreth vetes në hapësirë (vasionë).

Prej fakteve është edhe rrotullimi i trupave qiellorë në korridorin hapësinor të tyre.

Zoti i Madhërishëm thotë:

40. “…por secili noton në një hapësirë.”

ve kul-lun fii felekin jesbehuun.

Fjala “jesbehun” ka kuptimin se lundrojnë, notojnë, qarkullojnë.

Lëvizja e këtyre trupave në gjithësinë e gjerë i ngjan lëvizjes së anijeve në oqeanin e gjerë, të cilat edhe pse janë të mëdha, përsëri duken si pika notuese në atë sferë.

Njeriu e ndien veten tepër të vogël kur i sheh këto miliona yje qarkulluese që nuk mund të numërohen.

Njeriu e ndien veten tepër të vogël kur i sheh këto miliona yje qarkulluese që janë të shpërndara në gjithësi e që lundrojnë në oqean.

Çdo yll ka vendqarkullimin të cilit nuk i shmanget gjatë lëvizjes apo rrotullimit.

Çdo planet ka vendqarkullimin të cilit nuk i shmanget gjatë lëvizjes apo rrotullimit.

Çdo trup qiellor ka vendqarkullimin të cilit nuk i shmanget gjatë lëvizjes apo rrotullimit.

Largësitë mes yjeve dhe planetëve janë të mëdha.

Këto largësi nuk janë asgjë në krahasim me largësitë mes sistemit tonë diellor dhe yllit më të afërt të sistemeve të tjera, që janë afër 4 vjet dritë.

Çdonjëri nga ne ka hipur në anije

HUTBEJA E GJASHTË

Ajetet 41-48:

Transliterimi:

  (41) Ve aajetun lehum ennaa hamelnaa dhurr-rrijjetehum fil fulkil mesh-huun. (42) Ve haleknaa lehum min mithlihii maa jerkebuun. (43) Ve in nesheë nugrikhum felaa sariiha lehum ve laa hum junkadhuun. (44) Il-laa rahmeten minnaa ve metaa’an ilaa hiin. (45) Ve idhaa kiile lehumut-tekuu maa bejne ejdiikum ve maa halfekum le’al-lekum turhamuun. (46) Ve maa teëtiihim min aajetin min aajaati rabbihim il-laa kaanuu ‘anhaa muëridiin. (47) Ve idhaa kiile lehum enfikuu mim-maa rezekakumull-llaahu kaalel-ledhiine keferuu lil-ledhiine aamenuu enut’imu men lev jeshaaaaull-llaahu et’amehuu in entum il-laa fii dalaalin mubiin. (48) Ve jekuuluune metaa haadhel veadu in kuntum saadikiin.  

Përkthimi:

41. Argument për ta është se Ne, pasardhësit e tyre i bartëm në një anije të stërmbushur.

42. Dhe për ta krijuam ngjashëm me të, që ata të hipin.

43. Dhe po të dëshirojmë do t’i fundosim ata, e nuk do të kishte ndikim as lutja e tyre, dhe nuk do të shpëtonin.

44. Përpos mëshirës Tonë ndaj tyre, dhe që të përjetojnë kënaqësi deri në afatin e caktuar.

45. E kur u thuhet atyre kini frikë asaj që ndodhi para jush (që të mos ju ndodhë edhe juve) ndoshta do të mëshiroheni.

46. Nuk ka asnjë argument që u erdhi atyre nga argumentet e Zotit, e që ata nuk ua kthyen shpinën.

47. Dhe kur u thuhej: “Shpenzoni nga të mirat që Allahu ju furnizoi”, jobesimtarët thanë: “E, si ta ushqejmë atë, të cilin po të kishte dashur Allahu Vet do ta ushqente. Me të vërtetë ju jeni në humbje të sigurt”.

48. Dhe thonë: “Kur do të jetë ai premtim nëse e thoni të vërtetën”.

Besimtarë të nderuar!

Ne jemi pasardhës të prindërve besimtarë.

Ne jemi pasardhës të anijes së Nuhut, të cilët kanë shpëtuar.

Ne ishim në kurrizin e tyre grimcë e vogël, të cilën nuk mund ta shihte asnjë mikroskop.

Ne ishim në kurrizin e tyre qelizë e vogël, të cilën nuk mund ta shihte dhe as nuk mund ta dinte askush pos Allahut.

Kemi qenë të hipur në anijen e Nuhut a.s. Jemi transportuar nga kurrizi i baballarëve tanë.

Kemi qenë të hipur në anijen e Nuhut a.s. Jemi transportuar nga kurrizi i gjyshërve dhe stërgjyshërve tanë.

Zoti i Madhërishëm thotë:

41. “Argument për ta është se Ne, pasardhësit e tyre i bartëm në një anije të stërmbushur.”

(41) Ve aajetun lehum ennaa hamelnaa dhurr-rrijjetehum fil fulkil mesh-huun.

Fakt për njerëzimin, për të vërtetuar fuqinë e Allahut, është: nënshtrimi i oqeaneve e deteve për të lundruar anijet e ngarkuara me njerëz.

Argument për njerëzimin, për të vërtetuar mëshirën e Zotit, është: nënshtrimi i oqeaneve e deteve për të lundruar anijet e ngarkuara me mallra.

Pjesa e ajetit “bartja e pasardhësve” ka për qëllim: bartjen e pasardhësve të llojit të tyre, apo të tyre, kjo për të siguruar furnizimin për jetë, apo jetesën.

Nënshtrimi i deteve është bërë për të lundruar anijet e ngarkuara me mallra.

Nënshtrimi i deteve është bërë për bartjen e njerëzve dhe pasardhësve të tyre.

Ndoshta anija e përplot që ceket këtu mund të jetë ajo e Nuhut, babait të dytë të njerëzimit, e cila i barti pasardhësit e Ademit.

Kështu ajeti ka kuptim të dyfishtë.

Zoti e mundësoi që me anije të kapërcehen valët!

Ata i mbajti fuqia e Zotit xh.sh., i cili ka krijuar rregulla për gjithësinë.

Fuqia e Tij e bëri njerëzinë të lundrojë në ujë.

Horizontet e gjithësisë, ujit, erës, avullit e fuqisë nga atomi ose fuqive të tjera janë çështje, krijesa dhe caktime të Zotit!

Ekziston vetëm një oqean global, trupi i madh i ujit që mbulon 70 përqind të Tokës, por është i ndarë gjeografikisht në zona të ndryshme. Pra, oqeanet e planetit tonë zënë më shumë se 70% të sipërfaqes sonë.

Kemi një oqean të madh prej të cilit ndahen pesë të tjerë, e prej atyre pesë oqeaneve më të njohurit janë:

  • Oqeani Paqësor;
  • Oqeani Atlantik; dhe
  • Oqeani Indian.

E vërteta është se të pesë oqeanet, apo të tre oqeanet, janë në të njëjtin oqean, por në varësi të zonës ku janë, ata marrin një emër tjetër për të qenë në gjendje t’i lokalizojmë ata më saktësisht.

Kufijtë midis këtyre rajoneve kanë evoluar me kalimin e kohës për një larmi arsyesh historike, kulturore, gjeografike dhe shkencore.

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

42. “Dhe për ta krijuam ngjashëm me të, që ata të hipin.”

(42) Ve haleknaa lehum min mithlihii maa jerkebuun.

Sikurse anijet, Allahu ka krijuar edhe transportin tokësor, e ato janë:

  • Devetë, të cilat përdoren për transport të njerëzve dhe të mallrave;
  • Kuajt, të cilët përdoren për transport të njerëzve dhe të mallrave;
  • Automjetet e komunikacionit, të cilat përdoren për transport të njerëzve dhe të mallrave;
  • Trenat, pra transporti hekurudhor, i cili përdoret për transportin e njerëzve dhe të mallrave, e kështu me radhë.

Ajo që kuptohet është se Allahu ka krijuar anije të cilat ekzistojnë në kohën e tyre.

Besimtarë të nderuar!

Pastaj, Zoti i Madhërishëm thotë:

43. “Dhe po të dëshirojmë do t’i fundosim ata, e nuk do të kishte ndikim as lutja e tyre, dhe nuk do të shpëtonin,”

(43) Ve in nesheë nugrikhum felaa sariiha lehum ve laa hum junkadhuun.

Në periudhën kohore prej kohës së Ademit a.s. e deri në Ditën e Gjykimit, po të dëshironte Allahu, do t’i fundoste njerëzit të cilët lundrojnë me anije.

Po të dëshironte Allahu, do t’i fundoste anijet me ta dhe me mallrat e tyre.

Po të dëshironte Allahu, do t’i fundoste anijet dhe nuk do të kishin ndihmëtar i cili do t’u ndihmonte.

Po të dëshironte Allahu, do t’i fundoste anijet dhe nuk do të kishte ndihmëtar që do t’i shpëtonte nga përmbytja, dhe as vetë nuk mund të shpëtonin nga ajo tragjedi.

Anija në oqean është sikur gjethja në ajër, pa marrë parasysh madhësinë e saj.

Anijet në oqean janë sikurse gjethet në ajër, pa marrë parasysh madhësitë e tyre, por mëshira e Zotit i mbron.

Anija në oqean është sikur gjethja në ajër dhe do të fluturonte sikurse gjethja në ajër, pa marrë parasysh efikasitetin e saj, por mëshira e Zotit e mbron, sepse ajo mund të shkatërrohet në çdo çast të natës apo të ditës.

Besimtarë të nderuar!

Udhëtarët që hipin në anije të madhe e cila lundron në oqean, e kuptojnë frikën nga deti dhe i kuptojnë mundësitë e kufizuara për t’u mbrojtur nga rreziku dhe tërbimi i madh i ujit. Në këtë rast ata e ndiejnë domethënien e mëshirës së Allahut.

Në këtë rast e kuptojnë se mbrojtja prej Zotit është mbrojtja e vetme për ta kur rrezikohen nga stuhitë dhe shtrëngatat, siç thotë Zoti i Madhërishëm:

44. “Përpos mëshirës Tonë ndaj tyre, dhe që të përjetojnë kënaqësi deri në afatin e caktuar.”

(44) Il-laa rahmeten minnaa ve metaa’an ilaa hiin.

Mëshira e Allahut është ajo e cila ju mundëson që të udhëtoni dhe të transportoni mallra në tokë, e ju siguron që të mos përmbyteni.

Mëshira e Allahut është ajo e cila ju mundëson që të udhëtoni dhe të transportoni mallra në det, e ju siguron që të mos përmbyteni.

Mëshira e Allahut është ajo e cila ju mundëson që të udhëtoni dhe të transportoni mallra në udhën ajrore, e ju siguron që të mos përmbyteni.

Allahu ju siguron ekzistencën në këtë botë deri në kohën kur është e përcaktuar me përcaktimin e Allahut. Ai përcaktim është vdekja.

Ekziston një lidhshmëri e bukur mes yjeve e planetëve lundrues dhe anijes së mbushur përplot e që lundron me pasardhësit e Ademit! Kjo është lidhshmëri në formë, në lëvizje, në nënshtrimin e të dyjave para urdhrit të Zotit të Madhërishëm dhe nën mbrojtjen e Tij të qiejve dhe të Tokës.

Edhe këtë shenjë e shohin njerëzit, por nuk e analizojnë. Kjo do të ishte më e lehtë në qoftë se i hapin zemrat para shenjave!

Këtë krijesë madhështore e mbron mëshira hyjnore e jo ndonjë fuqi tjetër, qoftë në tokë apo në qiell, deri në një kohë të caktuar kur do të realizohet premtimi i të Urtit dhe të Gjithëditurit: “Deri në një kohë të caktuar.” 

Besimtarë të nderuar!

Pastaj, Zoti i Madhërishëm thotë:

45. “E kur u thuhet atyre: ‘Kini frikë asaj që ndodhi para jush (që të mos ju ndodhë edhe juve), ndoshta do të mëshiroheni’”

(45) Ve idhaa kiile lehumut-tekuu maa bejne ejdiikum ve maa halfekum le’al-lekum turhamuun.

Ajetet nuk ndikojnë në zemrat e përgënjeshtarëve që të analizojnë.

Ajetet nuk ndikojnë në zemrat e mëkatarëve që të jenë të devotshëm.

Ajetet në natyrë dhe në gjithësi ndikojnë në zemrën e hapur.

Ajetet kur’anore ndikojnë në zemrën e hapur.

Në këtë libër të hapur, çdo faqe tregon madhërinë dhe fuqinë e Krijuesit, mirëpo të verbrit këtë nuk e shohin.

Në Kur’an, çdo faqe tregon krijimin e përpiktë dhe fuqinë e Krijuesit, mirëpo të verbrit këtë nuk e analizojnë.

Në Kur’an, çdo faqe tregon krijimin e përpiktë dhe fuqinë e Krijuesit, mirëpo të verbrit këtë nuk e shohin, e nëse e shohin, nuk e analizojnë.

Besimtarë të nderuar!

Zoti i Madhërishëm, për shkak të mëshirës së Vet të madhe, nuk i la njerëzit pa pejgamber që ua tërheq vërejtjen, i udhëzon dhe i thërret në Zotin e kësaj gjithësie dhe Krijuesin e ekzistencës.

Zoti i Madhërishëm, për shkak të mëshirës së Vet të madhe, nuk i la njerëzit pa pejgamber që t’ua nxisë ndjenjat dhe zemrat e tyre me frikë e devotshmëri, dhe njëkohësisht t’ua tërheqë vërejtjen nga pasojat e hidhërimit dhe dëmit.

Argumentet janë përreth tyre, para syve dhe pas shpine; edhe pse nuk i vërejnë, ata i hasin në çdo hap prej hapave të tyre; ajetet kozmologjike shtohen edhe më tepër.

Zoti i Madhërishëm thotë:

46. “Nuk ka asnjë argument që u erdhi atyre nga argumentet e Zotit, e që ata nuk ia kthyen shpinën.”

(46) Ve maa teëtiihim min aajetin min aajaati rabbihim il-laa kaanuu ‘anhaa muëridiin.

Edhe pse ekzistojnë argumente të qarta, përsëri njerëzit janë në gjumë, nuk shohin, nuk i zgjojnë zemrat dhe nuk përfundojnë me talljet e përgënjeshtrimet, bile kërkojnë që të shpejtohet dënimi, për të cilin të dërguarit u tërhoqën vërejtjen.

Idhujtarët janë të lajthitur, ata nuk i mendojnë gabimet e së kaluarës.

Pabesimtarët nuk i vlerësojnë rreziqet e së ardhmes me të cilat do të ballafaqohen në botën tjetër.

Kështu, i sheh ata, nëse u thuhet atyre: “Frikësojuni Allahut, pra kujdesuni që të mos ju godasë dënimi siç u ka ndodhur popujve të mëhershëm”, ata nuk e pranojnë.

Kështu, i sheh ata, nëse u thuhet atyre: “Frikësojuni dënimit të botës tjetër, i cili mund t’ju përfshijë nëse insistoni në pabesim derisa të vdisni”, ata nuk e besojnë.

Edhe në të kaluarën popujt i kanë kundërshtuar argumentet e Zotit.

Edhe sot popujt i kundërshtojnë argumentet e Zotit.

Këtë më së miri e dëshmon sureja Jasin.

Këtë e dëshmojnë edhe shumë ajete të tjera kur’anore.

Kundërshtimi i vazhdueshëm ndaj argumenteve për ekzistimin e Zotit vazhdon edhe sot.

Sa herë që u afrohen njohuri nëpërmjet ajeteve të cilat dëshmojnë për Njëshmërinë e Allahut, ata çdo herë kanë kundërshtuar. Kjo nga shkaku se e kanë paralizuar dhe i paralizojnë aftësitë e mendjes.

Sa herë që u afrohen njohuri nëpërmjet ajeteve të cilat dëshmojnë për vërtetësinë e pejgamberëve, nuk i kanë kushtuar dhe nuk i kushtojnë vëmendje. Kjo nga shkaku se e kanë paralizuar dhe e paralizojnë aftësinë e të logjikuarit.

Besimtarë të nderuar!

Islamin e kanë pranuar edhe të pasurit e Mekës.

Islamin e kanë pranuar edhe të varfrit e Mekës.

Islamin e kanë pranuar edhe të afërmit e idhujtarëve të pasur.

Islamin e kanë pranuar edhe të dobëtit e Mekës.

Kurejshitët, për shkak se të varfrit dhe të dobëtit e kanë pranuar Islamin, ua kanë ndërprerë ndihmat atyre, bile edhe çdo marrëdhënie tjetër me ta.

Besimtarët, në ditët e ndarjes me ta, kanë kërkuar që të vazhdonte ndihma ndaj tyre dhe që të shpenzonin nga ajo që i ka furnizuar Allahu, siç thotë ajeti kur’anor:

47. Dhe kur u thuhej: “Shpenzoni nga të mirat që Allahu ju furnizoi”, jobesimtarët thanë: “E, si ta ushqejmë atë, të cilin po të kishte dashur Allahu Vet do ta ushqente. Me të vërtetë ju jeni në humbje të sigurt”.

(47) Ve idhaa kiile lehum enfikuu mim-maa rezekakumull-llaahu kaalel-ledhiine keferuu lil-ledhiine aamenuu enut’imu men lev jeshaaaaull-llaahu et’amehuu in entum il-laa fii dalaalin mubiin.

Pastaj, në shenjë hakmarrjeje, pabesimtarët kanë thënë: “E si ta ushqejmë atë të cilin, po të kishte dashur Allahu, Vetë do ta ushqente?!”

Pra, kur është kërkuar nga kurejshitët që të shpenzojnë nga pasuria të cilën e kanë furnizim nga mirësia e Allahut, ata me ironi u përgjigjen besimtarëve duke u thënë: “Po të dëshironte Allahu, Ai do t’i pasuronte nga pasuria e Tij.”

Pra, kur është kërkuar nga kurejshitët që të kontribuojnë materialisht nga pasuria të cilën e kanë furnizim nga mirësia e Allahut, ata me tallje u përgjigjen besimtarëve duke u thënë: “Po të dëshironte Allahu, Ai do t’i furnizonte me ushqim nga furnizimet e Tij.”

Ata pretendonin se nuk meritojnë mbështetje materiale, kështu që “ne jemi në një vijë me dëshirën e Allahut”.

Kështu pra, ata kanë harruar detyrën e ndërlidhjes farefisnore dhe ndjenjat ndaj tyre.

Islami i zbërthen kërkesat e nevojshme individuale me marrjen e një pjese të caktuar nga të pasurit për t’u siguruar nevojat themelore e jetike të të varfërve.

Në këtë mënyrë pastrohen shumë shpirtra të të varfërve e të pasurve.

Islami e quajti këtë veprim “zekat”, që do të thotë “pastrim”.

Ky kontribut i obligueshëm është edhe adhurim! Kështu i bashkoi të varfrit me të pasurit në shoqërinë e tij që e formoi në mënyrë ideale e të pakrahasueshme.

Thënia e Allahut “Nga ajo me çfarë ju ka furnizuar Allahu” është motivim për të kontribuar me të mira materiale dhe mallkim për koprracët.

Përfundim

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

“Me të vërtetë ju jeni në humbje të sigurt.”

Deklarimi i atyre që nuk e kuptojnë urtësinë e Zotit të Madhërishëm në jetë: “A ta ushqejmë atë që, sikur të donte Allahu, do ta ushqente?”, është dështim i vërtetë për shkak të mosnjohjes së natyrës së rregullave të Zotit xh.sh., për shkak të të cilave aftësitë dhe prirjet bëhen të llojllojshme dhe shpërndahen pasuritë e furnizimet.

Qëndrimi jonjerëzor ndaj predikuesve të kontributit, edhe atë duke thënë: “Ju nuk jeni tjetër veçse të humbur qartë!”, është dështim i vërtetë për shkak të mosnjohjes së natyrës, të ecurisë së jetës, të madhërisë së kësaj ecurie dhe madhështisë së qëllimit. Botëkuptimi i tillë i tyre na bën të kuptojmë se nuk i kanë kuptuar rregullat e Zotit në jetën e njerëzve.

Zoti i Madhërishëm është ushqyes e furnizues i të gjithëve, dhe çdo furnizim që është në tokë për njerëzit është krijim i Zotit.

Ata nuk kanë krijuar asgjë për vete, bile as që janë të aftë të krijojnë diçka, mirëpo dëshira e Zotit për zhvillimin e kësaj toke bëri që njerëzit të kenë nevojë për gjërat që i përfitojnë me punë e mund.

Bujqësia në tokë, përpunimi i tokës së thatë, transferimi i pasurive të saj prej një vendi në tjetrin dhe shfrytëzimi i këtyre të mirave që blihen me shkëmbim, monedha ose me gjëra të çmueshme, ndryshojnë me ndryshimin e kohës dhe vendit.

Njerëzit janë krijuar me prirje e aftësi që janë të lidhura ngushtë me nevojat e mëkëmbjes së plotë në këtë tokë. Kjo mëkëmbje s’ka nevojë vetëm për prirje e aftësi që kanë të bëjnë me grumbullimin e pasurive dhe ushqimeve, por ka nevojë edhe për gjëra të tjera që kanë të bëjnë me sigurimin e nevojave elementare të mëkëmbjes njerëzore në tokë.

Ata nuk i pranojnë argumentet e Allahut; përkundrazi, tallen me ato argumente, tallen me ajetet e Allahut dhe tregohen kokëfortë e arrogantë. Ata, nga furnizimet e Allahut, nuk shpenzojnë në rrugën e Tij për t’i plotësuar nevojat e nevojtarëve.

Ata mohojnë mundësinë e ringjalljes.

Kjo sepse ata janë materialistë dhe nuk e kuptojnë rezultatin e së ardhmes.

Si dhe kur do të ndodhë Dita e gjykimit?

HUTBEJA E SHTATË

Ajetet 48-58:

Transliterimi:

  (48) Ve jekuuluune metaa haadhel veadu in kuntum saadikiin. (49) Maa jendhuruune il-laa sajhaten vaahideten teëhudhuhum ve hum  jehissimuun. (50) Felaa jestetii’uune tevsijeten ve laa ilaa ehlihim jerxhi’uun. (51) Ve nufiha fis-suuri feidhaa hum minel exhdaathi ilaa rabbihim jensiluun. (52) Kaaluu jaa vejlenaa men be’athenaa min merkadinaa, haadhaa maa ve’aderr-rrahmaanu ve sadekal murseluun. (53) In kaanet il-laa sajhaten vaahideten feidhaa hum xhemii’un ledejnaa muhdaruun. (54) Fel jevme laa tudhlemu nefsun shej-en ve laa tuxhzevne il-laa maa kuntum teameluun. (55) Inne es-haabel xhennetil jevme fii shugulin faakihuun. (56) Hum ve ezvaaxhuhum fii dhilaalin ‘alel eraaaaiki muttekiuun. (57) Lehum fii haa faakihetun velehum maa jedde’uun. (58) Selaamun kavlen min rabbin rahiim.  

Përkthimi:

48. “Dhe thonë: ‘Kur do të jetë ai premtim, nëse e thoni të vërtetën?’”

49. (Ata s’kanë çka presin) përpos një zë trishtues i cili do t’i kaploj kur të jenë të ngatërruar mes vete.

50. E, nuk do të kenë mundësi të lënë asnjë porosi, e nuk do të mund të kthehen as në familjet e tyre.

51. Do t’i fryhet surit, kur ja ata prej varrezave drejtohen kah Zoti i tyre.

52. Duke thënë: Mjerë për ne, Kush na ngriti (na ringjalli) nga varret tona?!”. (Marrin përgjigje) “Kjo është çka u ka premtuar i Gjithëmëshirshmi dhe çka kanë vërtetua  pejgamberët”.

53. Do të jetë vetëm një zë i fuqishëm, kur të gjithë të paraqitur para Neve.

54. Sot, padrejtësi nuk do t’i bëhet askujt, por do të shpërbleheni vetëm ashtu si keni punuar.

55. Sigurisht, banorët e xhenetit, atë ditë do të jenë duke përjetuar gëzimin e tyre.

56. Ata dhe gratë e tyre do të qëndrojnë të mbështetur në kolltukë të vendosura në hije.

57. Aty kanë pemë dhe çka të duan.

58. (Përshëndeten me) Selam nga thënia e Zotit  Mëshirues.

Idhujtarët e mohojnë ringjalljen dhe me ironi u thonë besimtarëve që të ndodhë sa më shpejt Dita e Gjykimit.

Idhujtarët e mohojnë ringjalljen me sarkazmë, u thonë besimtarëve që të ndodhë sa më shpejt Dita e Gjykimit.

Edhe sot ka njerëz të cilët dyshojnë në atë që ka premtuar Zoti i Madhërishëm, se do të ndodhë Dita e Gjykimit.

Edhe sot ka njerëz të cilët tallen me atë se do të ndodhë Dita e Gjykimit. Këtë e tregon Zoti i Madhërishëm në suren Jasin, ku thotë:

48. “Dhe thonë: ‘Kur do të jetë ai premtim, nëse e thoni të vërtetën?’“

(48) Ve jekuuluune metaa haadhel veadu in kuntum saadikiin.

Sikurse në këtë rast, kjo pyetje e pabesimtarëve dhe idhujtarëve përsëritet në shumë raste në Kur’an.

Mirëpo duhet ditur se:

Premtimi i Zotit xh.sh. nuk shpejtohet për shkak se njerëzit kërkojnë një shpejtim të tillë.

Duhet ditur se:

Premtimi i Zotit xh.sh. nuk shpejtohet për shkak të lutjeve të tyre, sepse çdo gjë te Zoti është e caktuar dhe ka kohën e vet.

Duhet kuptuar se:

Premtimi i Zotit xh.sh. nuk vonohet për shkak të lutjeve të tyre, sepse çdo gjë te Zoti është e caktuar dhe ka kohën e vet.

Gjërat ndodhin sipas urtësisë së amshueshme të Zotit, që vë çdo gjë në vendin e vet.

Gjërat ndodhin sipas urtësisë së Zotit, se çdo ngjarje ka kohën e caktuar.

Çdo gjë në këtë gjithësi lëviz sipas sistemit të shkruar në Levhi Mahfudh.

Çdo gjë në këtë gjithësi lëviz sipas sistemit të caktuar në Librin e Ruajtur.

“Kur do të plotësohet ai premtimi i ringjalljes, të cilin veç na keni premtuar e na keni paralajmëruar e na keni kërcënuar? Kjo nëse me pretendimin tuaj dhe me premtimin tuaj jeni të sinqertë.”

Besimtarë të nderuar!

Parashtrohet pyetja: Si i është përgjigjur Zoti i Madhërishëm kësaj pyetjeje të gabuar?

Përgënjeshtarët marrin përgjigje të shpejtë:

49. “Nuk janë duke pritur tjetër veçse një britmë, që i rrëmben ata kur janë duke u zënë mes vete.”

(49) Maa jendhuruune il-laa sajhaten vaahideten teëhudhuhum ve hum  jehissimuun.

Dita e Kijametit do të ndodhë atëherë kur do të bisedohet për një skenë nga skenat e shumta të Kijametit.

Pra, njerëzit do të shohin se si do të ndodhë, e jo kur do të ndodhë.

Kur do të ndodhë ajo britmë?

Për këtë Zoti i Madhërishëm thotë:

50. “E nuk do të kenë mundësi të lënë asnjë porosi, e nuk do të mund të kthehen as në familjet e tyre.”

(50) Felaa jestetii’uune tevsijeten ve laa ilaa ehlihim jerxhi’uun.

Njerëzit papritmas përfundojnë ashtu siç janë:

  • Pa u lënë porosi pasardhësve!
  • Nuk mund të kthehen në familjet e tyre!
  • Nuk mund t’u thonë ndonjë fjalë familjeve të tyre dhe askujt tjetër!

Pastaj, Zoti i Madhërishëm thotë:

51. “I fryhet ‘Surit’ e ata dalin nga varrezat dhe shpejtojnë TEK ZOTI I TYRE. “

(51) Ve nufiha fis-suuri feidhaa hum minel exhdaathi ilaa rabbihim jensiluun.

Më vonë qetësohen pak, sepse e kuptojnë pasi informohen:

52. Ashtu të habitur e të frikësuar pyesin: ‘Po kush na ngriti prej ku ishim të shtrirë në varre?’ “E kjo është ajo që e premtoi Zoti dhe e vërtetuan të dërguarit.”

(52) Kaaluu jaa vejlenaa men be’athenaa min merkadinaa, haadhaa maa ve’aderr-rrahmaanu ve sadekal murseluun.

Ku janë ata?

Edhe ata janë të vdekur.

Pastaj dëgjohet zëri i fuqishëm i fundit:

53. “Ajo nuk është tjetër, përveçse një zë i fuqishëm, dhe ata të gjithë do të jenë të paraqitur para Nesh.”

(53) In kaanet il-laa sajhaten vaahideten feidhaa hum xhemii’un ledejnaa muhdaruun.

Do të jetë vetëm një britmë!

Ajo britmë i rrëmben papritmas kur janë të zënë mes vete në betejën e jetës, kurse ata nuk e presin atë çast.

Ajo britmë i rrëmben papritmas kur polemizojnë në preokupimin e jetës, kurse ata as që e paramendojnë atë.

Ky është vetëm një zë.

Papritmas ata, të shkatërruar, të hutuar, të habitur dhe me një shpejtësi të çuditshme, rikthehen: “Dhe ata të gjithë do të jenë të paraqitur para Nesh.”

Të gjithë do të qëndrojnë para Zotit të Madhërishëm. I gjithë njerëzimi, prej Ademit a.s. e deri te njeriu i fundit, do të qëndrojë para Zotit për të pritur vendimin përfundimtar.

Besimtarë të nderuar!

Përgatitet ekspozimi me një shpejtësi të madhe.

Papritmas dëgjohet vendimi suprem për karakterin e qëndrimit.

Dëgjohet vendimi i llogaridhënies mbi të gjithë, ku Zoti i Madhërishëm thotë:

54. “Sot, padrejtësi nuk do t’i bëhet askujt, por do të shpërbleheni vetëm ashtu si keni punuar.”

(54) Fel jevme laa tudhlemu nefsun shej-en ve laa tuxhzevne il-laa maa kuntum teameluun.

Fjala “El Jevm” ka për qëllim Ditën e Gjykimit.

Në këtë shpejtësi të madhe përfundojnë tri skenat:

  • Dita e shkatërrimit total;
  • Dita e paraqitjes para Zotit për t’u gjykuar; dhe
  • Gjykimi i drejtë.

Ekziston lidhshmëria me kundërshtimin e atyre që dyshuan në ditën e premtuar e të njohur!

Përfundim

Në ajetet në vijim tregohet kënaqësia dhe lumturia e besimtarëve:

55. “Sigurisht, banorët e xhenetit atë ditë do të jenë duke përjetuar gëzimin e tyre.”

56. “Ata dhe gratë e tyre do të qëndrojnë të mbështetur në kolltukë të vendosur në hije.”

57. “Aty kanë pemë dhe çfarë të duan.”

(55) Inne es-haabel xhennetil jevme fii shugulin faakihuun.

(56) Hum ve ezvaaxhuhum fii dhilaalin ‘alel eraaaaiki muttekiuun.

(57) Lehum fii haa faakihetun velehum maa jedde’uun.

Vijon shpërblimi i besimtarëve.

Banorët e xhenetit tash janë të angazhuar me kënaqësi.

Ata dhe bashkëshortet e tyre janë nën hije, të mbështetur në kolltukë.

Aty ata kanë pemë.

Aty kanë çfarë të duan.

Ata aty janë duke përjetuar begatitë.

Aty jetojnë të kënaqur e të gëzuar!

Aty e realizojnë çdo dëshirë.

Ata janë nën hije, pushojnë nën flladin e puhisë dhe janë të mbështetur në kolltukë e kënaqen së bashku me bashkëshortet e tyre.

Aty, përpos këtij respekti e nderimi, ata aty:

58. “(Përshëndeten me) ‘Selam’ nga thënia e Zotit Mëshirues.”

(58) Selaamun kavlen min rabbin rahiim.

Gjymtyrët dëshmojnë kundër njeriut

HUTBEJA E TETË

Ajetet 59–69:

Transliterimi:

  (59) Vemtaazul jevme ejjuhel muxhrimuun. (60) Elem eahed ilejkum jaa benii aademe en laa teabudush-shejtaane innehuu lekum ‘aduvvun mubiin. (61) Ve eniëbuduunii haa dhaa siraatun mustekiim. (62) Velekad edal-le minkum xhibil-len kethiiren efelem tekuunuu teakiluun. (63 )Haadhihii xhehennemul-letii kuntum tuu’aduun. (64) Islevhel-jevme bimaa kuntum tekfuruun. (65) Eljevme nehtimu ‘alaa efvaahihim ve tukel-limunaa ejdiihim ve tesh’hedu erxhuluhum bimaa kaa nuu jeksibuun. (66 )Ve lev neshaaaau letamesnaa ‘alaa eajunihim festebekus siraata fe ennaa jubsiruun. (67) Velev neshaaaau lemesehnaahum ‘alaa mekaanetihim femestetaa’uu mudijjen ve laa jerxhi’uun. (68) Ve men nu’am-mirhu nunekkis-hu fil halki efelaa jeakiluun. (69 )Ve maa ‘al-lemnaahush-shiëre vemaa jenbegii lehu in huve il-laa dhikrun ve kur’aanun mubiin.  

Përkthimi:

59. E tani, o ju kriminel ndahuni.

60. O bijtë e Ademit, po a nuk ju kam urdhëruar, që të mos adhuroni shejtanin, ai është armiku i qartë i juaji.

61. Dhe të më adhuroni vetëm Mua! Kjo është rruga e drejtë.

62. Vërtetë, ai ka humbur grumbuj njerëzish nga mesi juaj, a nuk keni logjikuar.

63. Ky është xhehenemi cili ju është premtuar.

64. Tani hyni në të për shkak se keni mohuar të vërtetën.

65. Ne sot ua mbyllim gojët e tyre, Neve do të na flasin duart e tyre, ndërsa këmbët e tyre na dëshmojnë çka kanë punuar.

66. E, sikur të dëshironim do t’ua merrnim të parët e syve të tyre,e do të vraponin rrugës me shpejtësi, po si do të shihnin.

67. E, sikur të dëshironim, do t’i kishim ngulitur në vend, e nuk do të mund të shkonin as para e as mbrapa.

68. Atë që e bëjmë të jetojë gjatë, e bëjmë krijesë të dobët. A nuk po kuptojnë.

69. Ne atij (Muhamedit) nuk i mësuam poezi, se ajo nuk i përket atij. Vërtetë ky Kur’an është përkujtim dhe Kur’an i qartë.

Atëherë kur besimtarët do të vendosen në Xhenet, pabesimtarët nënçmohen dhe largohen nga besimtarët!

Atëherë kur të devotshmit do të vendosen në Xhenet, kriminelët poshtërohen: “Ndahuni nga të devotshmit!”

Në fund të këtij qëndrimi të vështirë, proklamon dënimin e dhembshëm me një ironi.

Në fund të asaj gjendjeje, proklamon dënimin e dhembshëm me një sarkazëm:

59. “E tani, o ju kriminelë, ndahuni!”

(59) Vemtaazul jevme ejjuhel muxhrimuun.

 

Pastaj Zoti i Madhërishëm u thotë kriminelëve dhe pabesimtarëve:

60. “O bijtë e Ademit, po a nuk ju kam urdhëruar që të mos adhuroni Shejtanin, se ai është armik i qartë i juaji?!”

(60) Elem eahed ilejkum jaa benii aademe en laa teabudush-shejtaane innehuu lekum ‘aduvvun mubiin.

Thirrja “O bijtë e Ademit” këtu nënkupton nënçmimin; këtu ka për qëllim pabesimtarët dhe kriminelët.

Zoti i Madhërishëm na tregon se Shejtani e nxori babanë e njerëzimit nga Xheneti, kurse njerëzit pastaj e adhurojnë atë, edhe pse është armiku i tyre i përbetuar.

Zoti i Madhërishëm u thotë pabesimtarëve:

62. “Vërtet, ai ka humbur grumbuj njerëzish nga mesi juaj, a nuk keni ditur?”

(62) Velekad edal-le minkum xhibil-len kethiiren efelem tekuunuu teakiluun.

“O bijtë e Ademit (kriminelë), po a nuk u dërgova porosinë që të mos e dëgjoni Shejtanin, se me të vërtetë ai është armiku juaj i hapur?!”

Fjala “Xhibillan” ka kuptimin e turmave të mëdha të njerëzve.

U thuhet atyre se nuk kanë pasur kujdes ndaj armikut të tyre, i cili ka humbur shumë gjenerata. Këtë kuptim ka teksti: A nuk mblodhët mend?

Besimtarë të nderuar!

Zoti i Madhërishëm thotë:

61. “(Ju porosita) të Më adhuroni Mua, se kjo është rruga e sigurt!”

(61) Ve eniëbuduunii haa dhaa siraatun mustekiim.

Zoti i Madhërishëm thotë:

  • Ejani tek Unë!
  • Pranojeni ftesën Time!
  • Pranojeni porosinë dhe këshillën Time!

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

63. “Ky është Xhehenemi, i cili ju është premtuar.”

64. “Tani hyni në të, për shkak se keni mohuar të vërtetën.”

(63 )Haadhihii xhehennemul-letii kuntum tuu’aduun.

(64) Islevhel-jevme bimaa kuntum tekfuruun.

Besimtarë të nderuar!

Kur’ani na tregon për një skenë të çuditshme të Ditës së Gjykimit:

Kjo është një skenë e tmerrshme.

Kjo është një skenë që i frikëson zemrat edhe nëse vetëm e parafytyrojnë!

Në atë ditë:

  • Gjuhët lidhen.
  • Duart flasin.
  • Këmbët dëshmojnë.

Këtë gjë nuk e kanë parë më parë.

Këtë gjë as që e kanë pritur, ku Zoti i Madhërishëm thotë:

65. “Ne sot ua mbyllim gojët e tyre; Neve do të na flasin duart e tyre, ndërsa këmbët e tyre do të na dëshmojnë çfarë kanë punuar.”

(65) Eljevme nehtimu ‘alaa efvaahihim ve tukel-limunaa ejdiihim ve tesh’hedu erxhuluhum bimaa kaa nuu jeksibuun.

Kështu poshtërojnë njëri-tjetrin.

Dëshmojnë kundër tyre gjymtyrët e tyre.

Copëtohet personaliteti i tyre pjesë-pjesë.

Përgënjeshtrojnë njëri-tjetrin.

Çdo organ i kthehet Zotit në mënyrë individuale.

Çdo gjymtyrë e trupit i kthehet Krijuesit të vet e dorëzuar!

Vëllezër të nderuar!

Sikur të dëshironte Zoti xh.sh., do të vepronte ndryshe e do t’i dënonte sa të donte, siç thotë:

66. “E sikur të duam Ne, do t’ua verbonim sytë e tyre e ata do ta mësynin rrugën; po si do të shihnin?!”

(66) Ve lev neshaaaau letamesnaa ‘alaa eajunihim festebekus-siraata fe ennaa jubsiruun.

Këtu paraqitet një lloj dënimi.

Në këtë skenë, ata janë të verbër dhe ashtu të verbër ia mësyjnë rrugës.

Shkaktojnë trazira ashtu siç bëjnë të verbrit kur dalin në gara: “Po si do të shihnin?!”

Shtyhen në kalim.

Shkaktojnë trazira ashtu siç dalin në gara dhe rrëzohen të verbrit në këto raste: “Po si do të shihnin?!”

Në këtë skenë ata duken si kukulla e lojëra, të tallur e të nënçmuar, mirëpo pak më parë talleshin me premtimin e Zotit dhe e nënçmonin!

Vëllezër të nderuar!

Zoti i Madhërishëm thotë:

67. “Dhe sikur të duam, do t’i kishim gjymtuar ata në vend, e nuk do të mund të shkonin as para, as prapa.”

(67) Velev neshaaaau lemesehnaahum ‘alaa mekaanetihim femestetaa’uu mudijjen ve laa jerxhi’uun.

Këtu paraqiten dy lloje dënimi, prej të cilave Zoti do të zgjidhte atë që dëshironte.

Në këto dy skena dënimi theksohet nënçmimi e tallja:

Nënçmim për përgënjeshtarët, të cilët thoshin: “Po qe se jeni të vërtetë, kur do të jetë ai premtim?”

Tallje për tallësit, të cilët thoshin: “Po qe se jeni të vërtetë, kur do të jetë ai premtim?”

Në këtë skenë, ata ndalen papritmas në vend, s’mund të ecin as para e as prapa, edhe pse pak më parë ishin të verbër që ia mësynin rrugës dhe hutohen!

Në këtë skenë ata duken si kukulla e lojëra, të tallur e të nënçmuar, mirëpo pak më parë talleshin me premtimin e Zotit dhe e nënçmonin!

E gjithë kjo do të ndodhë kur do të afrohet koha e caktuar, për të cilën kërkojnë të shpejtohet.

Sikur të qëndrojnë në tokë, të jetojnë gjatë dhe t’u jepet pak kohë nga premtimi i caktuar, ata do të shkojnë në drejtim të së keqes. 

Përfundim

Njeriu kalon në dy faza:

  • Në fazën e fëmijërisë dhe të rinisë; dhe
  • Në fazën e pleqërisë.

Në fazën e fëmijërisë, fëmija është i dashur, buzëqesh, me zemër e fytyrë të ngrohtë për çdo gjest të marrë.

Ndërsa për fazën e pleqërisë, Zoti i Madhërishëm thotë:

68. “Atë që e bëjmë të jetojë gjatë, e bëjmë krijesë të dobët. A nuk po kuptojnë?!”

(68) Ve men nu’am-mirhu nunekkis-hu fil halki efelaa jeakiluun.

Ata plaken e pastaj kthehen te faza e parë e krijimit të tyre.

Pleqëria kthehet prapa në fëmijëri, pa e pasur kënaqësinë dhe pastërtinë e dashur të fëmijërisë!

Plaku kthehet në fillim të krijimit të tij:

  • I dobësohet trupi.
  • I kërrusen eshtrat.
  • Harron atë që e ka ditur.
  • I dobësohet mendja derisa bëhet përsëri fëmijë.

Në krahasim me fëmijën, plakut i drejtohen nga mëshira, si dhe gjithmonë është i tallur kur vepron ashtu siç vepron fëmija, kur bën marrëzi dhe kur kërruset nga mosha!

Ky dënim i pret përgënjeshtarët nga Zoti i Madhërishëm.

Në kontekst nuk mbulohet çështja e llogarisë së të tjerëve, por rrëfehet dhe paraqitet me urrejtje dhe nënçmim.

Kur’ani është për të gjallët, nuk është poezi

HUTBEJA E NËNTË

Ajetet 69–76:

Transliterimi:

  (69) Ve maa ‘al-lemnaahush-shiëre vemaa jenbegii lehu in huve il-laa dhikrun ve kur’aanun mubiin. (70) Lijundhire men kaane hajjen ve jehikkal kavlu ‘alel kaafiriin. (71) Evelem jerev enna haleknaa lehum mim-maa ‘amilet ejdiinaa en’aamen fehum lehaa maalikuun. (72) Vedhel-lel naahaa feminhaa rekuubuhum ve minhaa jeëkuluun. (73) Velehum fiihaa menaafi’u ve meshaaribu efelaa jeshkuruun. (74) Vettehadhuu min duunil-laahi aaliheten le’al-lehum junsaruun. (75) Laa jestetii’uune nesrehum ve hum lehum xhundun muhdaruun. (76) Felaa jehzunke kavluhum, innaa ne’alemu maa jusirr-rruune  ve maa juëlinuun.  

Përkthimi:

69. Ne atij (Muhamedit) nuk i mësuam poezi, se ajo nuk i përket atij. Vërtetë ky Kur’an është përkujtim dhe Kur’an i qartë.

70. T’i tërheq vërejtjen atij që është i gjallë, e të zbatohet premtimi ndaj jobesimtarëve.

71. A nuk po shohin (ata) se Ne, për ata kemi krijuar kafshë, në të cilat vet ata hipin (i shfrytëzojnë).

72. Ua kemi nënshtruar atyre, në disa prej tyre të hipin, e në disa prej tyre ushqehen.

73. Prej tyre kanë edhe dobi tjera (e prej atyre dobive) edhe pije. A nuk po falënderojnë.

74. E, adhurojnë zota tjerë përpos Allahut, se ndoshta do të jenë të ndihmuar.

75. Ata (zota) nuk mund t’u ndihmojnë atyre. ata për ato, ata janë ushtri e verbëruar.

76. E mos të të pikëllojnë fjalët e tyre. Ne padyshim e dimë se çka fshehin e çka publikojnë.

Vëllezër të nderuar!

Kurejshitët e kuptonin se çështja që ua solli Muhamedi a.s. nuk është e rëndomtë në gjuhën e tyre.

Edhe pse e dallonin Kur’anin prej poezisë, ata, vetëm për ta luftuar fenë e re dhe Muhamedin a.s. para masës së popullit, pretendonin se Kur’ani është poezi.

Edhe sot ka pretendime se Kur’ani është poemë, poezi apo prozë, apo libër i shkruar nga njeriu.

Edhe sot ka veprime të cilat e kundërshtojnë Kur’anin duke e quajtur proverbë, përrallë e magji.

Edhe sot ka qarqe antikur’anore.

Zoti i Madhërishëm thotë:

69. “Ne atij (Muhamedit) nuk i mësuam poezi, se ajo nuk i përket atij.”

(69) Ve maa ‘al-lemnaahush-shiëre vemaa jenbegii

Ajeti tregon se Kur’ani nuk është poezi.

Allahu i Madhërishëm tregon për pozitën e Pejgamberit të Tij.

Tregon se ai është i dërguar prej Allahut.

Tregon se Pejgamberi i Tij nuk është poet.

Zoti i Madhëruar mohon se Pejgamberi e ka njohur poezinë.

Zoti nuk ia ka mësuar poezinë, sepse njeriu di vetëm atë që ia mëson Zoti xh.sh.

Allahu nuk ka lejuar që Pejgamberi i Tij të përdorte poezi, për ta larguar idenë se ajo është poezi, imagjinatë dhe thurje vargjesh.

Kur’ani Fisnik paraqet fakte dhe argumente, nuk është poezi prej ndonjë poeti.

Kur’ani nuk është as proverbë e as imagjinatë e ndonjë fallxhori.

Kur’ani nuk është as imagjinatë e ndonjë magjistari.

Vëllezër të nderuar!

Pastaj, Zoti i Madhërishëm mohon lidhjen e Pejgamberit me poezinë:

69. “…se ajo nuk i përket atij.”

vemaa jenbegii

Poezia nuk i takon Pejgamberit a.s., sepse metoda e poezisë ndryshon nga ajo e pejgamberisë.

Poezia është ndjenjë emocionale dhe njoftim për këtë ndjenjë.

Ndjenja emocionale ndryshon prej një gjendjeje në një gjendje tjetër.

Pejgamberia është në rrugë të drejtë, përcjell ligjin e pandryshueshëm të Zotit që mbizotëron në mbarë ekzistencën.

Pejgamberia është shpallje, ka metodë konstante.

Shpallja nuk ndryshon ashtu siç ndryshojnë ndjenjat dhe poezia nën ndikimin e emocioneve.

Shpallja nuk ndryshon ashtu siç ndryshojnë ndjenjat e përtërira dhe epshet urgjente, të cilat nuk janë stabile.

Pejgamberia është lidhje e përhershme me Zotin, kurse poezia është anim njerëzor.

Pejgamberia është mësim i drejtpërdrejtë nga shpallja e Zotit, kurse poezia është anim njerëzor kah bukuria me forma dhe parafytyrime të kufizuara, për shkak të kufizimit të njohurive dhe prirjeve të njeriut.

Natyra e pejgamberisë dhe ajo e poezisë ndryshojnë që në esencë.

Poezia është ndjenjë që ngrihet prej toke, kurse pejgamberia në esencë është udhëzim i zbritur nga qielli.

Allahu nuk i ka mësuar Pejgamberit të Tij poezi dhe nuk ka nevojë për poezi prej tij.

Pejgamberi nuk thurte poezi, por përkundrazi, në të shumtën e rasteve kur fliste nuk përdorte rima, por transmetonte vetëm kuptimin e fjalëve.

Vëllezër të nderuar!

Kur’ani nuk është poezi, përkundrazi është mësim i mësimeve.

Kur’ani nuk është poezi, përkundrazi është këshillë e këshillave dhe Libër i Zotit.

Zoti i Madhërishëm thotë:

69. “…Ai (Kur’ani) nuk është tjetër veçse këshillë…”

lehu in huve il-laa dhikrun

Këshilla dhe Kur’ani janë dy cilësi të një çështjeje:

  • Këshillë sipas funksionit; dhe
  • Kur’an sipas leximit.

Kur’ani është këshillë e Zotit për në zemër dhe Kur’an për shkak se lexohet me gjuhë.

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

69. “…dhe Kur’an i qartë.”

…ve kur’aanun mubiin.

Kur’ani është i qartë për atë i cili e analizon dhe e studion.

Kur’ani është i qartë për atë i cili udhëzohet në jetë me programin e tij.

Vëllezër të nderuar!

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

70. “Për t’i tërhequr vërejtjen atij që është i gjallë…”

(70) Lijundhire men kaane hajjen

Specifikat e misionit pejgamberik janë:

Këshillues; dhe

Për t’ia tërhequr vërejtjen çdo njeriut i cili e ka zemrën e gjallë dhe është vizionar;

Për t’ia tërhequr vërejtjen çdo njeriut i cili nuk është i vdekur me pabesimin e tij, përmes paraqitjes së fakteve, njohurive për ato fakte dhe vërtetimit të atyre fakteve.

Shumë njerëz ecin në tokë, por janë të vdekur.

Shumë njerëz veshin rrobat e të gjallëve, por janë të vdekur.

Janë të vdekur dhe jetojnë jetë rrenash.

Janë të vdekur sepse nuk kanë ndjenja, nuk dinë dhe nuk kuptojnë.

E sheh të gjallë, por në fakt është i vdekur, sepse zemrën e ka të vdekur.

Ata, kurejshitët, e kanë mohuar Pejgamberin edhe pse kanë jetuar në mesin e tij për dyzetë vjet. Edhe pse është shoqëruar me ta, zemrat e tyre kanë qenë të vdekura. Kanë qenë të forta si guri, siç e përshkruan Zoti:

“Ka nga gurët prej të cilëve gufojnë lumenj;

Ka disa prej tyre që çahen dhe prej tyre buron ujë;

Ka prej tyre që nga frika ndaj Zotit rrokullisen tatëpjetë (nga maja e kodrës).” (El Bekare, 74)

Ka gurë të cilët përfitojnë jetë nga uji i jetës.

Kur’ani mosbesimin e bën vdekje, kurse aftësinë e zemrës për besim, jetë.

Kur’ani e vë mosbesimin përballë jetës.

Funksioni i Kur’anit është për t’ia tërhequr vërejtjen të gjallit sepse në të ka sukses, kurse mosbesimtarët janë të vdekur dhe nuk e dëgjojnë tërheqjen e vërejtjes.

Besimtarë të nderuar!

Kur’ani është i zbritur për të kryer një funksion të posaçëm:

Për t’ia tërhequr vërejtjen atij që është i gjallë (me mend e me zemër); dhe

Dënimi të jetë meritor për jobesimtarët.

Zoti i Madhërishëm thotë:

70. “…e të zbatohet premtimi ndaj jobesimtarëve.”

…ve jehikkal kavlu ‘alel kaafiriin.

Specifikë e misionit pejgamberik është se u konfirmohet dënimi pabesimtarëve dhe se ata do të dënohen në Xhehenem përgjithmonë.

Kjo nëse nuk i marrin parasysh vërejtjet dhe paralajmërimet, si dhe nuk i pranojnë faktet dhe argumentet.

Sa u përket këtyre, detyra e Kur’anit është të regjistrojë meritën për dënim, sepse Allahu nuk e dënon askënd derisa t’i vijë shpallja e pastaj vendos e shkatërron pa argument e pa falje!

Kështu i mëson njerëzit se ata para këtij Kur’ani janë në dy grupe:

  • Grupi që përgjigjet e që është i gjallë; dhe
  • Grupi që nuk përgjigjet e që është i vdekur.

Besimtarë të nderuar!

Shenja e Zotit është e qartë para tyre, nuk është e fshehtë, as e largët.

Shenja e Zotit nuk është e pakuptuar.

Zoti i Madhërishëm thotë:

71. “A nuk po shohin (ata) se Ne, për ata, kemi krijuar nga ajo që e punuan duart Tona kafshë, të cilat i sundojnë (i shfrytëzojnë)?”

(71) Evelem jerev enna haleknaa lehum mim-maa ‘amilet ejdiinaa en’aamen fehum lehaa maalikuun.

Mbarështimi i kuajve: kjo lëmi merret me kultivimin e kalit si kafshë shtëpiake. Ndahet në:

  • Mbarështimin e kuajve për kalërim;
  • Mbarështimin e kuajve për pesha të lehta;
  • Mbarështimin e kuajve për pesha të rënda (tërheqje).

Besimtarë të nderuar!

Begatitë e bagëtive janë të shumta: më e rëndësishmja është se kafshët shtëpiake u nënshtrohen dhe e dëgjojnë njeriun, ashtu që:

Disa prej tyre i përdorin si mjete transportuese për vete dhe për mallrat e tyre; ndërsa

Disa prej tyre i përdorin për mish dhe produkte mishi.

Prej tyre ka edhe dobi të tjera, përpos përdorimit për transport dhe për konsumim mishi, si p.sh.: shfrytëzimi i leshit të tyre, i lëkurave të tyre, i brirëve të tyre. Po ashtu i ka bërë që të jenë burim i qumështit, siç thotë Zoti i Madhërishëm:

72. “Ua kemi nënshtruar atyre; në disa prej tyre hipin, e me disa prej tyre ushqehen.”

(72) Vedhel-lel naahaa feminhaa rekuubuhum ve minhaa jeëkuluun.

Rritja e kafshëve shtëpiake bëhet me qëllim të përfitimit të të mirave materiale.

Blegtoria merret me rritjen e kafshëve shtëpiake për të ushqyer njerëzit.

Blegtoria merret me lëndë të para të ndryshme, plehun e stallës etj.

Aty janë kafshët që i krijoi Zoti për ta dhe i bëri në shërbim të njerëzve: u hipin, i hanë, pinë qumështin e tyre etj.

E gjithë kjo është me fuqinë dhe krijimin e Zotit.

Ai i krijoi karakteristikat specifike të njerëzve dhe të kafshëve.

Ai i aftësoi njerëzit t’i nënshtrojnë, t’i shfrytëzojnë dhe të kenë dobi prej tyre.

Kafshët i krijoi për t’i plotësuar nevojat e njeriut.

Njerëzit s’kanë aftësi të krijojnë diçka nga e gjithë kjo, bile as edhe një mizë!

Ata nuk mund ta nënshtrojnë as edhe një mizë, sepse Zoti nuk i ka dhuruar asaj karakteristika të tilla…

Pejgamberët kanë qenë barinj. Musai a.s. ka qenë bari. Shuajbi a.s. ka qenë bari. Edhe Muhamedi a.s. ka qenë bari. 

Mjaftojnë këto ajete që të jenë përgjigje e prerë ndaj besimit të idhujtarëve, mirëpo Allahu Famëlartë, me Urtësinë e Tij, ka përmendur shumë herë, ka përsëritur konceptet dhe ka paraqitur argumente të shumta në raste të ndryshme.

Kjo, që askush të mos ketë arsye për të mbetur në devijimin e vet dhe në idhujtarinë e vet.

Këto ajete dëshmojnë Njëshmërinë e Allahut, fuqinë absolute të Tij.

Në këto ajete sqaron mirësitë e shumta të Tij për robërit e Tij.

Me këto mirësi Zoti motivon për vepra të mira dhe që t’i kujtojnë begatitë e Allahut, si dhe nxit për të dëshmuar Njëshmërinë e Tij e për të respektuar fjalën e Tij në Kur’anin Famëlartë.

Besimtarë të nderuar!

Njerëzit duhet të falënderojnë Zotin për të mirat.

Zoti i Madhërishëm thotë:

73. “Prej tyre kanë edhe dobi të tjera, si dhe pije. A nuk po falënderojnë?!”

(73) Velehum fiihaa menaafi’u ve meshaaribu efelaa jeshkuruun.

Nëse njeriu e vëren këtë fakt nga ky prizëm që theksohet në Kur’an, atëherë do të bindet se është i rrethuar plot me begati nga Zoti.

Do të bindet me begatitë që gjenden rreth e përqark tij.

Çdo herë kur i hipën kafshës, e ndien në vete mëshirën dhe begatinë e Zotit.

Çdo herë kur konsumon mish, e ndien në vete mëshirën dhe begatinë e Zotit.

Çdo herë kur konsumon produktet e qumështit (p.sh. kos, gjalpë, djathë), e ndien në vete instinktivisht ekzistencën e Krijuesit.

Çdo herë kur vesh rroba nga leshi, lëkura etj., e ndien mëshirën dhe begatinë e Krijuesit të Madhëruar.

Këtë njeriu e përjeton në çdo gjë që e prek me dorë rreth vetes dhe në çdo gjë që e shfrytëzon në këtë gjithësi, qoftë e gjallë apo jo.

Kështu, tërë jetën i falënderohet Allahut dhe e adhuron natë e ditë.

Për të gjitha këto mirësi, pse nuk po e falënderojnë Krijuesin e tyre?!

Për të gjitha këto mirësi, pse nuk po e falënderojnë Atë i cili ua ka nënshtruar e i ka bërë për ta, si dhe ua ka mundësuar që të kenë dobi të shumta prej tyre?!

Falënderimi shprehet:

  • Duke e adhuruar Allahun;
  • Duke e respektuar Allahun; dhe
  • Duke hequr dorë nga idhujtaria.

Këtu vërejmë motivim për të falënderuar Krijuesin e atyre mirësive dhe për të qenë mirënjohës për ato mirësi.

Vëllezër të nderuar!

Pabesimtarët kurejshitë kanë refuzuar ta kryejnë obligimin e falënderimit për mirësitë e Zotit.

Pabesimtarët kurejshitë i kanë mohuar mirësitë e Allahut.

Edhe sot ka njerëz të cilët i mohojnë mirësitë prej Zotit dhe nuk falënderojnë.

Por njerëzit nuk falënderojnë, bile disa prej tyre këto i kanë marrë si zota përveç Allahut. Zoti i Madhërishëm thotë:

74. “E, adhurojnë zota të tjerë përpos Allahut, se ndoshta do të jenë të ndihmuar.”

(74) Vettehadhuu min duunil-laahi aaliheten le’al-lehum junsaruun.

Pabesimtarët kurejshitë adhuronin idhuj në vend të Allahut, me qëllim që të ndihmoheshin prej tyre.

Sipas pretendimit të idhujtarëve, ata idhuj ndërmjetësonin për t’i afruar sa më afër te Zoti.

Duhet ditur se ato adhurime nuk sjellin kurrfarë dobie.

Idhujt as nuk mund t’u ndihmojnë adhuruesve të tyre, e as vetvetes, përkundër asaj se ata ishin ushtri e cila i dëgjonte dhe i respektonte ata.

Idhujtarët u shërbejnë idhujve dhe u ndihmojnë atyre, si dhe hidhërohen për ta. Pra, ata janë gardianë besnikë të tyre.

Kur Zoti i Madhërishëm thotë: “E, adhurojnë zota të tjerë përpos Allahut, se ndoshta do të jenë të ndihmuar”, i drejtohet Muhamedit a.s., i cili u gjend ballë për ballë me ata të cilët besojnë zota të tjerë përveç Allahut, nuk falënderojnë e as që e përmendin Zotin, me qëllim që të qetësohet.

Besimtarë të nderuar!

Zoti i Madhërishëm thotë:

75. “Ata (zota) nuk mund t’u ndihmojnë atyre, por ata vetë do të jenë ushtri e gatshme kundër tyre.”

(75) Laa jestetii’uune nesrehum ve hum lehum xhundun muhdaruun.

Në të kaluarën, zota ishin putat, idhujt, drunjtë, yjet, engjëjt, xhinët.

Idhujtaria edhe sot e kësaj dite ekziston në disa vise të tokës.

Nuk do të thotë se ata të cilët nuk i adhurojnë këto puta janë të sinqertë ndaj monoteizmit; përkundrazi, idhujtaria e tyre sot paraqitet në besimin në forca të rreme përpos forcës së Zotit dhe në mbështetjen në gjëra të tjera përpos mbështetjes në Zotin xh.sh.

Idhujtaria është e llojllojshme dhe ndryshon me ndryshimin e kohës.

Idhujtaria është e llojllojshme dhe ndryshon me ndryshimin e vendit.

Ata i adhuronin ata zota me qëllim që të fitojnë, mirëpo ndodhte e kundërta: ata i mbronin zotat e tyre nga sulmi eventual i armikut ose nga dëmtuesit; pra, ata ishin bërë ushtri e gatshme e tyre për t’i mbrojtur. 

Ky ishte kulmi i konceptit dhe i mendimit të marrë, mirëpo edhe sot e kësaj dite shumica e njerëzve nuk largohen nga kjo marrëzi; pra ka ndryshuar vetëm forma e idhujtarisë.

Ata të cilët i hyjnizojnë sot tiranët nuk dallohen shumë nga adhuruesit e atyre idhujve.

Ata të cilët i hyjnizojnë sot diktatorët nuk dallohen shumë nga adhuruesit e atyre idhujve.

Këta janë ushtarë të gatshëm për diktatorët; ata mbrojnë edhe ata, edhe tiraninë e tyre, e në të njëjtën kohë u përkulen!

Idhujtaria me të gjitha format e saj mbetet idhujtari.

Kudo që tronditet besimi i sinqertë monoteist, vijon idhujtaria dhe injoranca!

Njerëzimin e mbron vetëm monoteizmi i sinqertë, i cili ia kushton hyjninë, adhurimin, animin, mbështetjen, nënshtrimin dhe madhërimin vetëm Zotit xh.sh.

Përfundim

Brenga e Pejgamberit a.s. nuk ishte që ta vërtetonte atë se ai kishte të drejtë, por qëllimi i tij ishte të udhëzonte njerëzimin.

Allahu e inkurajon Pejgamberin e Tij për pengesat me të cilat ballafaqohej nga populli i tij gjatë thirrjes së tij.

Allahu e inkurajon Pejgamberin e Tij për pengesat të cilat ishin të llojllojshme.

Allahu e inkurajon për pengesat e llojllojshme me të cilat ballafaqohet çdo njeri nga populli, ku thotë:

76. “E mos të të pikëllojnë fjalët e tyre. Ne padyshim e dimë se çfarë fshehin e çfarë publikojnë.”

(76) Felaa jehzunke kavluhum, innaa ne’alemu maa jusirr-rruune  ve maa juëlinuun.

O Pejgamber, mos u brengos për atë se të përgënjeshtrojnë!

O Pejgamber, mos u brengos për atë se e mohojnë Allahun!

Mos u brengos nga thëniet e tyre shpifëse se: “Këta janë zotat tanë, këta janë ortakë me Allahun, të cilët meritojnë adhurim”, sepse Allahu e di çdo gjë për ta: atë që shfaqin haptazi dhe atë që mbajnë sekret.

Mos u brengos nga thëniet e tyre, sepse Allahu e di se çfarë i gëzon kur të sulmojnë ty.

Mos u brengos nga shpifjet; Allahu e di se si do të dënohen.

Ju, vëllezër besimtarë, mos u brengosni për shpifjet e të tjerëve, se Allahu sheh, dëgjon dhe di për shpifjet e trillimet e të tjerëve ndaj jush.

Argumenti i ringjalljes

HUTBEJA E DHJETË

Ajetet 77–83:

Transliterimi:

  (77) Evelem jerel insaanu ennaa haleknaahu min nutfetin fe idhaa huve hasiimun mubiin. (78) Ve darebe lenaa methelen ve nesije halkahuu kaale men juhjil ‘idhaame ve hije remiim. (79) Kul juhjiihel-ledhii enshe-ehaa evvele merr-rretin ve huve bikul-li halkin ‘aliim. (80) El-ledhii xhe’ale lekum minesh-shexheril ehdari naaren fe idhaa entum minhu tuukiduun. (81) Evelejsel-ledhii halekas semaavaati vel erda bikaadirin ‘alaa en jehluka mithlehum belaa ve huvel hal-laakul ‘aliim. (82) Innemaa emruhuu idhaa eraade shej-en en jekuule lehuu kun fejekuun. (83) Fe subhaanel-ledhii bijedihii melekuutu kul-li shej-in ve ilejhi turxhe’uun.  

Përkthimi:

77. A nuk po e sheh njeriu se ne e kemi krijuar nga një pikë lëngu, e ai bëhet kundërshtar i hapur.

78. Na sjell neve shembull, e, e harron krijimin e vet nga Krijuesi e thotë: “Kush i ngjallë eshtrat, pasi që janë të kalbur”.

79. Thuaj: “Ato i ngjallë Ai i cili i ka krijuar për të parën herë. Ai  njeh mirë çdo gjë që ka krijuar”.

80. Ai i cili nga druri e bën të mundshëm që ju të ndizni zjarrin.

81. A nuk është po Ai i cili ka krijuar qiejt dhe tokën (pa pasur mostër paraprake) e të mos ketë mundësi të krijojë ngjashëm si ata. Po si jo! Ai është Krijuesi i Gjithëdijshëm.

82. Çështja e Tij (Allahut) pa dyshim është se kur të dëshiron të krijoj diçka vetëm thotë: “Bëhu” dhe menjëherë bëhet.

83. I lartë është Ai që në dorën e Tij është pushteti mbi çdo send dhe vetëm te Ai ktheheni.

Besimtarë të nderuar!

Pejgamberi a.s. vazhdimisht ua kujtonte pabesimtarëve ringjalljen.

Disa idhujtarë kokëfortë e mohonin ringjalljen.

Edhe sot ka njerëz të cilët e mohojnë ringjalljen.

Idhujtarët publikonin mohimin e tyre për ringjalljen dhe për botën tjetër.

Edhe sot ka të tillë të cilët e publikojnë çështjen e mohimit të ringjalljes në botën tjetër.

Prej mesit të idhujtarëve të cilët e mohonin ringjalljen ishte As bin Vaili.

As bin Vaili ka shkuar te Pejgamberi a.s. me një kockë të kalbur dhe i ka thënë: “O Muhamed, a kjo mund të ngjallet pasi është kalbur?!”

Muhamedi a.s. thotë: “Po! Allahu e ringjall këtë.”

Pastaj prapë i ka thënë: “Po! Allahu bën që ti të vdesësh, pastaj të ngjall, pastaj të dërgon në zjarr të Xhehenemit.”

Duke përshkruar këtë ngjarje dhe duke i kthyer përgjigje thënësit, Allahu i Madhërishëm thotë:

“Ai na solli Neve shembull, e harroi krijimin e vet e tha: ‘Kush i ngjall eshtrat duke qenë ata të kalbur?’”

Pastaj, për këtë rast ka zbritur ajeti:

77. “A nuk po e sheh njeriu se Ne e kemi krijuar nga një pikë lëngu, e ai bëhet kundërshtar i hapur?”

78. Na sjell neve shembull, e, e harron krijimin e vet nga Krijuesi e thotë: “Kush i ngjallë eshtrat, pasi që janë të kalbur”.

 (77) Evelem jerel insaanu ennaa haleknaahu min nutfetin fe idhaa huve hasiimun mubiin.

(78) Ve darebe lenaa methelen ve nesije halkahuu kaale men juhjil ‘idhaame ve hije remiim.

Kështu Kur’ani paraqet krijimin dhe zhvillimin e njeriut ashtu siç e sheh njeriu në përditshmërinë e jetës së tij.

Njeriu e sheh këtë me sytë e tij për çdo ditë, mirëpo nuk e shikon me vëmendje argumentin e tij për ringjallje.

Njeriu e sheh këtë me shqisat e veta, mirëpo nuk e pranon premtimin e Zotit si të vërtetë për ringjallje pas vdekjes. Për këtë arsye Zoti i Madhërishëm thotë: “A nuk mendon njeriu se Ne e krijuam atë prej një pikë uji kur qe, ai, kundërshtar i rreptë!”

A nuk po e di çdo njeri se Allahu e ka filluar krijimin e njeriut nga një ujë i dobët, nga një lëng i dobët?

“Pika e ujit”, për të cilën s’mund të dyshojë njeriu se është burim i tij i afërt, është një pikë uji e pavlefshme e që ka mijëra qeliza, prej të cilave vetëm një zhvillohet në embrion, e pastaj bëhet njeri që polemizon me Zotin e tij si dhe kërkon prej Tij fakt e argument për Zotin.

“Pika e ujit” është një pikë uji e pavlefshme e pastaj bëhet njeri që polemizon me Zotin e tij si dhe kërkon prej Tij fakt e argument për ringjalljen e njeriut.

“Pika e ujit”, e cila ka mijëra qeliza prej të cilave vetëm një zhvillohet në embrion, pastaj bëhet njeri që kundërshton Zotin e tij si dhe kërkon prej Tij fakt.

Njeriu ka qenë pikë uji e pastaj Zoti e ka bërë njeri të plotë, e pas gjithë kësaj ai e mohon Krijuesin dhe fillon të debatojë padrejtësisht, derisa tregohet kinse është intelektual.

Kjo pikë e ujit a u jep trupit të kalbur e të copëtuar fuqi?

Kjo pikë e ujit a u jep eshtrave të kalbur e të copëtuar jetë?

Kjo pikë e ujit a u jep mishit të kalbur e të copëtuar vlerë?

A s’është i aftë Ai që e shndërroi këtë pikë uji në njeri dhe njeriun në kundërshtar të rreptë t’i shndërrojë edhe eshtrat e kalbura në një krijesë të gjallë e të re?

Mohuesi i ringjalljes pse nuk po argumentohet me fillimin e krijimit të krijesave, se kanë mundësi prapë të rikrijohen?

Çështja e së krijuarës është që të jetë falënderuese për mirësitë.

Çështja e së krijuarës është që ta njohë Krijuesin e tij të fuqishëm e jo të debatojë pa të drejtë.

Çështja e së krijuarës është të mos dyshojë në mundësinë e Allahut për ta ringjallur atë edhe një herë tjetër.

Mohuesi i ringjalljes harron:

  • Ose për shkak të harresës psikologjike;
  • Ose për shkak se dëshiron që ta harrojë me qëllim.

Besimtarë të nderuar!

Zoti i Madhërishëm thotë:

79. Thuaj: “Ato i ngjall Ai i cili i ka krijuar për të parën herë.”

(79) Kul juhjiihel-ledhii enshe-ehaa evvele merr-rretin

Allahu i Madhërishëm i përgjigjet: O Pejgamber, këtij idhujtari i cili e mohon ringjalljen, thuaji: Allahu e ngjall kockën e kalbur, i Cili e ka filluar krijimin e saj për herë të parë nga asgjëja, bile pa ekzistuar fare, dhe atëherë kur as që i është përmendur emri.

Allahut nuk mund t’i fshihet asgjë, pa marrë parasysh a është e plotë apo e shpërndarë në ekzistencë.

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

79. “…Ai njeh mirë çdo gjë që ka krijuar.”

ve huve bikul-li halkin ‘aliim.

Nga dituria e Zotit nuk mund të fshihet asgjë kudo që të jetë ajo e krijuar, qoftë në tokë, qoftë në det.

Nga dituria e Zotit nuk mund të fshihet asgjë kudo që të jetë ajo e krijuar, qoftë në brendi të gjallesave ose qoftë e përzier me dhe.

Nga dituria e Zotit nuk mund të fshihet asgjë kudo që të jetë ajo e krijuar, qoftë në shkretëtirë, qoftë nën pyje të dendura.

Nga dituria e Tij nuk mund të fshihet asgjë kudo që të jetë ajo e krijuar, qoftë mbi dhe, qoftë nën dhe.

Besimtarë të nderuar!

Argument për mundësinë e ringjalljes është se Zoti, lisin e ka krijuar prej ujit, derisa është bërë i njomë dhe i gjelbër, e pastaj bëhet i thatë, të cilin njerëzit e bëjnë lëndë djegëse të zjarrit.

A nuk formohet zjarri prej drurit?!

Zoti i Madhërishëm qartëson më tepër natyrën e fuqisë krijuese dhe krijimin e saj në bazë të asaj që e kanë para dhe prapa tyre, ku thotë:

80. “Ai i cili bëri që prej drurit të gjelbër të bëhet zjarri, e ju prej tij ndizni.”

(80) El-ledhii xhe’ale lekum minesh-shexheril ehdari naaren fe idhaa entum minhu tuukiduun.

Shikimi i parë e i rëndomtë e konfirmon me sinqeritet këtë çudi, gjegjësisht çudinë përreth së cilës kalojnë pa e vërejtur.

Është çudi se druri i gjelbër e i mbushur me ujë, në bazë të fërkimit formon zjarrin, e pastaj edhe vetë digjet pas gjelbërimit dhe lagështisë.

Njohja e thellë shkencore mbi natyrën e energjisë që është e deponuar në drurin e gjelbër nga thithja e energjisë diellore dhe që ruhet në të edhe pse është përplot ujë e gjelbërim dhe që formon zjarrin nga fërkimi ashtu siç formohet edhe gjatë djegies, e qartëson edhe më shumë këtë çudi para syve.

Krijuesi është Ai i cili ia dhuroi drurit këto karakteristika dhe i cili krijoi çdo gjë e pastaj e udhëzoi, mirëpo pasi që ne nuk i shohim syçelë këto gjëra e as që i analizojmë me vëmendje, ato nuk na zbulojnë fshehtësitë e veta të çuditshme dhe nuk na tregojnë Krijuesin e ekzistencës.

Sikur t’ua hapnim zemrat tona, atëherë do të na zbulonin fshehtësitë e veta dhe do të bashkëjetonim në adhurim e madhërim të përhershëm!

Ai i cili ka mundësi që ta transformojë nga elementi i njomë në element të nxehtësisë, Ai po ashtu ka mundësi edhe të vdekurën ta rikthejë të gjallë.

Ai i cili ka mundësi që të njomën ta rikthejë në të thatë, po ashtu ka mundësi edhe të vdekurën ta rikthejë të gjallë.

Kjo sepse transformuesi i të gjitha këtyre është fuqia e Zotit. 

Besimtarë të nderuar!

Pastaj vazhdon pasqyrimin e argumenteve të fuqisë dhe detajizimin e çështjes së krijimit dhe ringjalljes të të gjithë njerëzve.

Ai argument është krijimi i qiejve dhe tokës pa mostër paraprake, ku Zoti i Madhërishëm thotë:

81. “A nuk është po Ai i cili ka krijuar qiejt dhe tokën (pa pasur mostër paraprake) e të mos ketë mundësi të krijojë ngjashëm si ata?”

(81) Evelejsel-ledhii halekas semaavaati vel erda bikaadirin ‘alaa en jehluka mithlehum belaa

Ai i cili ka krijuar shtatë qiejt dhe çfarë ka në mesin e tyre, siç janë yjet, korridoret dhe rrugët qiellore — këto janë krijesa më të mëdha se krijimi i njeriut dhe rikrijimi i asaj kocke — Ai ka mundur të krijojë njeriun. Po ashtu Ai ka mundësi që trupat edhe një herë t’i kthejë në jetë; kjo është më e vogël dhe më e lehtë se krijimi i qiejve.

Ai i cili ka krijuar tokën dhe çfarë ka nën të, duke filluar nga mineralet, thesaret, malet dhe lumenjtë, kodrinat — këto janë krijesa më të mëdha se krijimi i njeriut dhe rikrijimi i asaj kocke — Ai ka mundur të krijojë njeriun. Po ashtu Ai ka mundësi që trupat edhe një herë t’i kthejë në jetë; kjo është më e vogël dhe më e lehtë se krijimi i tokës.

Pastaj Zoti i Madhërishëm thotë:

81. “Po, si jo! Ai është Krijuesi i Gjithëdijshëm.”

ve huvel hal-laakul ‘aliim.

Allahu është Krijimtar, ka krijuar gjithçka.

Allahu është i Ditur, ka dituri gjithpërfshirëse.

Qiejt dhe toka janë krijime të çuditshme, të mëdha dhe të përpikta.

Kjo është toka në të cilën jetojmë e i shoqërojmë miliona lloje e lloje, pastaj nuk e njohim të vërtetën e saj, kurse ajo që e njohim deri më sot është shumë e paktë.

Kjo tokë është një planet i vogël prej planetëve të diellit dhe jeton nën dritën dhe energjinë e tij.

Ky diell është një prej miliona trupave qarkullues, të cilët përbëjnë botën tonë të afërt.

Në gjithësi ka edhe qarkullime të tjera apo botë të tjera të ngjashme me galaktikën tonë, të cilat, sipas astronomëve, janë afër me miliona në numër.

Ata presin që të zmadhohet ky numër pas zmadhimit të teleskopëve.

Mes galaktikës sonë dhe ndonjë galaktike tjetër ka përafërsisht qindra mijëra vjet dritë.

Kjo është një pjesë e vogël e njohurive tona të kufizuara!

Çdo diell prej diejve të panumërt ka galaktikën e vet dhe shumica prej tyre kanë satelitët e vet që rrotullohen rreth tyre, ashtu siç rrotullohet toka rreth diellit…

Të gjitha këto lëvizin me precizitet dhe përpikëri të plotë dhe në asnjë çast nuk ndalen e as nuk ngatërrohen, sepse në të kundërtën shkatërrohet gjithësia e përgjithshme dhe ndeshen këta trupa të mëdhenj që lundrojnë në atmosferën e gjerë.

Nuk bëjmë përpjekje ta paraqesim ose ta paramendojmë këtë gjithësi të gjerë, në të cilën lundrojnë miliona e miliona trupa qiellorë, sepse një gjë e tillë e habit mendjen!

“A nuk është i fuqishëm Ai, që krijoi qiejt e tokën, të krijojë njerëz sikundër që i krijoi ata?”

Si mund të krahasohen njerëzit me këto krijime të mëdha e të çuditshme? 

Besimtarë të nderuar!

Zoti i Madhëruar krijon çdo gjë pa mundim e lodhje dhe s’ka dallim mes krijesës së madhe dhe asaj të vogël:

82. “Çështja e Tij (Allahut) pa dyshim është se kur të dëshirojë të krijojë diçka, vetëm thotë: ‘Bëhu!’ dhe ajo menjëherë bëhet.”

(82) Innemaa emruhuu idhaa eraade shej-en en jekuule lehuu kun fejekuun.

Çështja e fuqisë së Zotit në krijimin e çështjeve është çështje shumë e lehtë. Kjo sepse kur dëshiron diçka vetëm thotë “bëhu” dhe ajo me shpejtësi bëhet, dhe kjo pa pasur nevojë për diçka tjetër.

Ky send bëhet qiell dhe tokë, mushkonjë dhe thnegël!

Kjo apo ajo, të gjitha janë të njëjta para fjalës: “Bëhu!”

Ato menjëherë bëhen!

Aty s’ka vështirësi apo lehtësi, afërsi apo largësi…

Mjafton të dëshirojë krijimin e ndonjë sendi, pa marrë parasysh se ç’është!

Përfundim

Përfundimi i sures Jasinë është përfundimi se çdo gjë kthimin e ka te Zoti.

Zoti i Madhërishëm thotë:

83. “I lartë është Ai që në dorën e Tij është pushteti mbi çdo send dhe vetëm te Ai ktheheni.”

(83) Fe subhaanel-ledhii bijedihii melekuutu kul-li shej-in ve ilejhi turxhe’uun.

Allahun duhet lavdëruar dhe duhet lartësuar nga çdo gjë që nuk i takon Atij.

Allahu posedon të gjitha atributet e përsosura.

Allahu mbizotëron çdo gjë.

Allahu ka mundësi për çdo gjë në ekzistencë.

Zoti vepron çfarë dëshiron, dhe vetëm tek Ai kthehen të gjithë robërit pas ringjalljes në botën tjetër, dhe çdo njeri e vlerëson në bazë të punës së tij.

Njerëzve nuk u mbetet gjë tjetër pos që të besojnë në Njëshmërinë e Tij.

Njerëzve nuk u mbetet gjë tjetër pos që të besojnë në fuqinë absolute të Tij në krijimin e botës tjetër.

Allahu është Ai i cili i ka krijuar kafshët për njerëzit;

Allahu është Ai i cili e ka krijuar njeriun prej një pikë uji, prej sperme, i ringjall eshtrat e kalbura ashtu siç i ka krijuar për herë të parë; po Ai ka pushtetin mbi çdo send në këtë ekzistencë;

Allahu është Ai i cili e ka formuar zjarrin prej drurit të gjelbër; po Ai ka pushtetin mbi çdo send në këtë ekzistencë;

Allahu është Ai i cili i ka krijuar qiejt dhe tokën; po Ai ka pushtetin mbi çdo send në këtë ekzistencë.

Po, Ai ka pushtetin mbi çdo send në këtë ekzistencë!

Termi “pushtet” në këtë formë e zmadhon dhe e madhëron të vërtetën e kësaj lidhjeje, gjegjësisht lidhjes së pushtetit absolut mbi çdo send dhe dominimit të plotë në ekzistencë.

Pas argumenteve të Zotit, të cilat manifestohen në krijesat e krijuara në këtë gjithësi, pasqyrohet gjendja në Ditën e Kijametit, pas fryrjes në Sur, pas ringjalljes e tubimit për veçimin e kriminelëve për në Xhehenem, të besimtarëve për në Xhenet, e përfundon me temën themelore, me ringjalljen. 

Në pjesën e fundit të Jasinit përmenden të gjitha çështjet që i shqyrtoi kjo sure:

  • Çështja e shpalljes dhe natyrës së saj;
  • Çështja e hyjnisë dhe njëjësisë së Zotit xh.sh.; si dhe
  • Çështja e ringjalljes dhe rilindjes.

E gjithë kjo pasqyron fuqinë që krijon dhe udhëzon çdo gjë në këtë gjithësi.

Lini një koment