Dr. Musli Vërbani

–

Përgjigjja:

Namazi i Teravihës dhe i natës nuk dallohen nga aspekti se që të dyja janë i njëjti namaz për nga koha e faljes (gjatë natës), ndërsa Namazi i Natës dhe Teravihës dallohet vetëm në atë se namazi i Teravihës falet me xhemat dhe bëhen pushime pas dy (ose katër) rekateve, ndërsa namazi i natës falet veç e veç dhe nuk falet me xhemat.

Pejgamberi a.s. e ka pasur farz namazin e natës derisa ka ndërruar jetë, mirëpo ai e ka pasur të drejtën e zgjedhjes që ta falë në kohëzgjatje:

• Ose në kohëzgjatje të gjysmës së natës,
• Ose në kohëzgjatje të më shumë se gjysma e natës,
• Ose në kohëzgjatje të më pak se gjysma e natës.

Sahabët nuk e kanë pasur farz:

As namazin e natës,

As përzgjedhjen e kohëzgjatjes.

Kjo është sa i përket Namazit të natës (Kijamu Lejl) gjatë Ramazanit dhe gjatë 12 muajve të vitit.

Sa i përket Namazit të Teravihës (Kijamu Lejli Ramazan), apo siç quhet Kijamul lejl gjatë Ramazanit, themi si në vijim: Në një natë nga netët e Ramazanit sahabët janë falur bashkë me namazin e Pejgamberit a.s. (Kijamu Lejl), i cili sot quhet Namazi Teravih (namaz nate me pushime). Ky namaz Nate u ka pëlqyer shumë sahabëve, mirëpo pastaj Pejgamberi a.s. ka vazhduar faljen e namazit të natës (Kijamul-Lejl) në shtëpinë e tij, por jo në Xhami. Kjo nga shkaku:

• Të mos bëhet obligativ për sahabët (për umetin e tij).
• Të mos mendojnë sahabët se namazi i natës është obligim edhe për ta.

Kështu pra:

Nëse falet namazi i natës gjatë Ramazanit, quhet Namaz Teravih.

Nëse falet namazi i natës gjatë 11 muajve dhe gjatë Ramazanit gjatë kohës së natës, quhet Namaz Nate (Kijamul-lejl).

Nëse agjërohet, si për shembull: në netët e mëdha, në ditët e bardha etj., etj., dhe bëhet falje (namaz) nate sikurse namazi i Teravihës, nuk quhet Teravih por namaz nate (Kijamu Lejli). Nëse agjërohet në Ramazan dhe bëhet falje (namaz) nate, quhet Teravih në vend se të quhet namaz nate (Kijamu Lejli). Kjo vetëm për shkak të mënyrës së faljes me pushime dhe jo për diçka tjetër.

Namazi i natës (Kijamu Lejli) i cili e ka marrë epitetin Teravih dhe siç e falim sot 20 rekate në Ramazan me xhemat është prej kohës së Omerit r.a., i cili nuk e ka thënë prej mendjes së vet, por prej transmetimeve të sahabëve se Pejgamberi a.s. e ka falur një herë gjatë Ramazanit dhe se Omeri r.a. e ka vërejtur se sahabët e praktikonin atë namaz, por të shpërndarë në Xhaminë e Pejgamberit a.s.

Pra, gjatë muajit të Ramazanit Omeri r.a., i ka parë sahabët duke u falur:

Disa janë falur të shpërndarë veçmas.

Disa janë falur në grupe.

Atëherë Omeri r.a. i ka thirrur të gjithë sahabët dhe i ka bashkuar në një rresht, me fjalë të tjera, në një xhemat dhe për imam të tyre e ka caktuar Ubej b. Ka’bin.

Këtë veprim të Omerit r.a.:

E kanë pëlqyer të gjithë sahabët.

Nuk e ka kundërshtuar asnjëri prej sahabëve.

E kanë vazhduar dhe nuk e kanë kundërshtuar Halifet e drejtë pas tij.